İngiltere'deki Bristol Tıp Okulu araştırmacıları, psikiyatri dünyasını heyecanlandıran yeni bir çalışmaya imza attı. Geleneksel antidepresan tedavilerine yanıt vermeyen geçmeyen depresyon vakalarının, bağışıklık sistemindeki düşük dereceli iltihaplanmadan kaynaklanabileceği belirlendi. Yapılan son klinik deneylerde, normalde romatizma tedavisinde kullanılan bir ilacın depresyon hastalarında umut verici sonuçlar doğurduğu gözlemlendi.
Antidepresanlar Neden Her Hastada İşe Yaramıyor?
Uzmanlara göre, depresyon tanısı alan hastaların yaklaşık yüzde 25'inin kanında yüksek seviyede iltihap proteinleri bulunuyor. Üstelik bu iltihaplanma durumu, çoğu zaman depresyonun ruhsal belirtilerinden çok daha önce kendini gösteriyor. Kanında iltihap oranı yüksek olan bireyler, yaygın olarak reçete edilen antidepresan ilaçlardan yeterli faydayı göremiyor. Metabolik rahatsızlıklar, otoimmün hastalıklar, çocukluk döneminde yaşanan travmalar ve kronik stres gibi faktörler vücuttaki iltihap seviyesini artırarak depresyon riskini doğrudan tetikliyor.
Tıp Literatüründe Yeni Kavram: İltihaplı Depresyon
Vücuttaki iltihap proteinleri, beyindeki serotonin ve dopamin gibi mutluluk ve motivasyon sağlayan nörotransmitterlerin dengesini bozuyor. Bu durum beynin ödül merkezindeki işleyişi olumsuz etkileyerek ruh halini aşağı çekiyor. Bristol Tıp Okulu'ndan Psikiyatri Profesörü Dr. Golam Khandaker, bu spesifik durumu tanımlamak için "iltihaplı depresyon" terimini tıp literatürüne kazandırdı. Bu alt gruptaki hastalar genellikle aşırı yorgunluk, iştah kaybı, uyku bozuklukları ve hayattan zevk alamama gibi belirgin fiziksel şikayetler yaşıyor.
Romatizma İlacı ile Başarılı Klinik Deney
Prof. Dr. Khandaker ve ekibi, kanında iltihap oranı yüksek olan 30 yetişkin hasta üzerinde dört haftalık bir klinik deney gerçekleştirdi. Çalışmada, hastalara romatoid artrit (romatizma) tedavisinde kullanılan iltihap baskılayıcı "tocilizumab" adlı ilaç uygulandı. Kontrol grubuna ise plasebo verildi. Yirmi sekiz günlük sürecin sonunda, romatizma ilacı alan grubun yüzde 53.9'unda depresyon belirtilerinde ciddi gerileme kaydedildi. Plasebo grubunda ise bu oran yüzde 31.3 seviyesinde kaldı. Hastaların anksiyete, yorgunluk ve yaşam kalitesi değerlerinde belirgin bir iyileşme saptandı.
Basit Bir Kan Testiyle Teşhis Dönemi Başlıyor
Araştırma sonuçları, kandaki "C-reaktif protein" (hs-CRP) seviyelerinin ölçümünün gelecekte depresyon tedavisinde kilit rol oynayacağını gösteriyor. Psikiyatri uzmanları, iltihap giderici ilaçların doğrudan depresyon tedavisi için onay almasının belli bir resmi süreç gerektirdiğini belirtiyor. Ancak tıbbi yaklaşım şimdiden değişime uğradı. Günümüzde doktorlar, tedaviye dirençli vakalarda kandaki iltihap seviyelerini ölçerek hastalara bağışıklık sistemini dengeleyecek diyet ve egzersiz gibi yaşam tarzı değişiklikleri önermeye başladı. Bu bilimsel ilerleme, psikolojik rahatsızlıkların tedavisinde yepyeni bir sayfa açıyor.
