Dünyanın en zenginleri, en güçlüleri yine İsviçre'nin o karlı ve lüks kasabasına, Davos'a doluştu. Kravatlar sıkı bağlı, cümleler özenle seçilmiş, yüzlerde o bildik 'dünyayı kurtarıyoruz' maskesi...
Ama bazen, o maskeyi indirmek için bir 'deli' (ya da bir dahi) gerekir. Dün o rolü Elon Musk üstlendi.
Sahneye çıktığında herkes ondan yapay zeka veya Mars kolonisi hakkında fütüristik şeyler duymayı bekliyordu. O ise rotayı dünyaya, daha doğrusu Beyaz Saray'ın 'emlak ofisine' çevirdi. Hedefinde, Donald Trump'ın Gazze için önerdiği ve süslü kelimelerle pazarladığı 'Barış Heyeti' (Peace Board) vardı.Musk, salonun buz gibi sessizliğine inat, o alaycı gülümsemesiyle bombayı bıraktı: '
Bu gerçekten bir 'Barış' (Peace) mı, yoksa bir 'Parça' (Piece) mı?'
Bir Kelime Oyunu, Bin Acı Gerçek
Bu iki kelime neredeyse aynı okunuyor. Ama biri, insanların ölmediği, çocukların güldüğü 'huzuru' temsil ederken; diğeri bir pastadan alınan dilimi, bir arsadan koparılan 'payı' temsil ediyor.
Musk aslında şunu demek istedi: Trump'ın o meşhur masasında, Filistinli bir çocuğun güvenliği mi konuşuluyor; yoksa Gazze sahilindeki arazilerin değeri, açılacak limanların geliri ve enerji koridorlarının kimin cebine akacağı mı?
Sizce de Trump gibi dünyaya 'emlakçı gözlüğüyle' bakan bir adam için hangisi daha inandırıcı?
Grönland ve Venezuela Hayaletleri
İngilizcede okunuşları neredeyse aynı olan bu iki kelime, anlam olarak birbirine o kadar uzak ki... Biri huzuru, ateşkesi, insanlığı temsil ediyor. Diğeri ise bir pastadan alınan dilimi, koparılan bir arsa payını.
Musk bu şakayı yaparken, salonu güldürmekle kalmadı, Trump'ın 'Tüccar Diplomasisi'nin röntgenini çekti. Çünkü Trump'ın dünyasında sınırlar, halklar veya egemenlik hakları yok; 'deal' (anlaşma) yapılacak araziler ve 'kapatılacak' ihaleler var.
Musk'ın cümlesinin devamı ise adeta diplomatik bir tokat gibiydi: 'Tıpkı Grönland'dan koparılmak istenen küçük bir parça ya da Venezuela'dan alınmak istenen bir parça gibi mi?'
Hatırlayın o günleri... Trump, Danimarka'ya 'Grönland'ı bana satın' dediğinde dünya şaka sanmıştı. Ama o ciddiydi. Çünkü o koca adayı, üzerinde insanların yaşadığı bir vatan olarak değil; madenleri ve stratejik konumu olan devasa bir 'arsa' olarak görüyordu.
Ya Venezuela? Daha dün konuşmadık mı? Maduro'yu 'demokrasi' diye devirip, yerine petrolü ABD'ye akıtacak Delcy Rodriguez ile anlaşması neydi? O da Venezuela pastasından alınacak 'büyük bir parça' (Piece) değil miydi?
İşte Musk, Davos'taki o elit kalabalığın yüzüne bu gerçeği çarptı. 'Siz barış (peace) diyorsunuz ama aklınız fikriniz parçada, payda, hissede (piece)' dedi.
İnsanlık mı, Metrekare Fiyatı mı?
Bu kelime oyunu, aslında içinde bulunduğumuz durumun en acımasız ama en gerçekçi özeti... Dünya siyaseti artık diplomatların değil, tüccarların elinde. Bir ülke yanarken, bir halk acı çekerken; 'kurtarıcı' rolüyle gelenler, ellerinde ateşkes metniyle değil, tapu kadastro haritasıyla geliyorlar.
Trump'ın Gazze planı da muhtemelen budur. İnsani bir çözüm değil, ticari bir 'deal' (anlaşma). Bölgenin yeniden parsellenmesi, belki lüks oteller, belki ticaret yolları... Ama içinde 'insan'ın olmadığı bir proje.
Elon Musk'ı seversiniz, sevmezsiniz; orası ayrı. Kimi zaman o da kantarın topuzunu kaçırabilir. Ama dün Davos'ta yaptığı şey, bir espri değildi. Modern diplomasinin maskesini düşürdü.
Bize 'Barış (Peace) getireceğiz' diyenlerin, aslında pastadan en büyük 'Parçayı (Piece)' kapmak için kavga ettiğini, o steril salonda herkesin yüzüne haykırdı. Anlayana, bu kelime oyunu sayfalarca analizden daha çok şey anlatıyor.
