Wall Street'te son ayların en kötü gününün yaşanması ve teknoloji hisselerindeki sert değer kayıpları, pazartesi günü Asya borsalarında geniş çaplı bir düşüşe sebep oldu. ABD'de faiz artırımı beklentilerinin güçlenmesi ve Orta Doğu'da İsrail ile İran arasında artan askeri hareketlilik, küresel piyasalarda endişeleri artırarak yatırımcıları güvenli limanlara yönlendirdi.
Asya Borsalarında Teknoloji Odaklı Sert Kayıplar
Asya piyasaları haftaya belirgin düşüşlerle başladı. Japonya'nın gösterge endeksi Nikkei 225, yüzde 4,2 oranında gerileyerek 63.804,77 puana düştü. Bu tabloda, Japon hükümetinin bu yılın ilk çeyreği için daha önce yüzde 2,1 olarak açıkladığı yıllıklandırılmış ekonomik büyüme oranını yüzde 1,8'e revize etmesi de etkili oldu.
Teknoloji şirketlerinin yoğunlukta olduğu Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 6,8 kayıpla 7.605,42 puana inerken, ülkenin önde gelen teknoloji şirketlerinden Samsung Electronics hisselerinde yüzde 7, SK Hynix hisselerinde ise yüzde 3,3 oranında değer kaybı yaşandı. Bölgedeki diğer piyasalara bakıldığında, Tayvan Taiex endeksi yüzde 3,8 oranında geriledi. Hong Kong Hang Seng endeksi yüzde 1,3 düşüşle 24.631,64 puana, Şanghay Bileşik endeksi ise yüzde 1,1 azalarak 3.984,75 puana geriledi. Avustralya'da ise resmi tatil nedeniyle piyasalar kapalı kaldı.
Orta Doğu'da Artan Gerilim ve Fırlayan Petrol Fiyatları
Küresel ekonomiyi yakından ilgilendiren bir diğer önemli gelişme ise enerji piyasalarında yaşandı. İsrail'in pazartesi günü erken saatlerde füze atışlarına karşılık olarak İran'ın iç ve batı kesimlerini hedef alan hava saldırıları düzenlemesi, petrol fiyatlarının hızla tırmanmasına neden oldu. İran devlet televizyonu; İsfahan, Tebriz ve Tahran'da patlama sesleri duyulduğunu bildirdi.
Uluslararası piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı 3,50 dolar artışla 96,59 dolara ulaşırken, ABD ham petrolünün varili 3,48 dolar artarak 94,02 dolardan işlem gördü. Geçtiğimiz hafta ABD ile İran arasındaki ateşkesi uzatmaya yönelik geçici bir diyalog zeminine varıldığı belirtilmişti. Ancak resmi bir anlaşmanın henüz nihayete ermemesi ve son yaşanan askeri tırmanışlar, bölgedeki çatışmaları sona erdirme çabalarını daha da zorlaştırıyor. Jeopolitik risklerin artması, dünyanın en önemli enerji koridorlarından olan Hürmüz Boğazı'ndaki ham petrol sevkiyatlarını doğrudan tehdit ediyor.
Wall Street'te Satış Baskısı ve İstihdam Verilerinin Etkisi
Asya piyasalarındaki bu dalgalanmanın kökeninde, geçtiğimiz cuma günü ABD borsalarında yaşanan sert düşüşler yer alıyor. S&P 500 endeksi yüzde 2,6 azalarak 7.383,74 puana gerilerken, bu tablo yatırımcılar için ekim ayından bu yana yaşanan en büyük günlük kayıp olarak kayıtlara geçti. Söz konusu tarihte ABD yönetiminin Çin'den ithal edilen mallara yönelik yüksek gümrük tarifesi uygulama ihtimali piyasaları sarsmıştı. Güncel durumda Dow Jones Sanayi Endeksi yüzde 1,4 düşüşle 50.866,78 puana inerken, teknoloji ağırlıklı Nasdaq Bileşik Endeksi yüzde 4,2 değer kaybederek 25.709,43 puana geriledi.
Satış dalgasını tetikleyen temel ekonomik veri ise beklenenden güçlü gelen ABD istihdam raporu oldu. ABD Çalışma Bakanlığı verilerine göre ekonomi, mayıs ayında beklentilerin üzerine çıkarak 172 bin yeni istihdam yarattı.
Fed'in Faiz Kararı Beklentisi ve Döviz Piyasası
İstihdamın güçlü seyretmesi, yüksek enflasyonun hem işletmeler hem de tüketiciler üzerindeki baskısına rağmen ekonominin dirençli kalmaya devam ettiğini gösteriyor. Bu durum, Amerikan Merkez Bankası'nın (Fed) enflasyonu kontrol altına alabilmek adına bu yıl içinde faiz oranlarını artıracağı yönündeki beklentileri somutlaştırdı. İstihdam raporunun açıklanmasının ardından ABD 10 yıllık Hazine tahvil getirisi yüzde 4,50'den yüzde 4,54'e, Fed'in adımlarını daha yakından izleyen 2 yıllık Hazine tahvil getirisi ise yüzde 4,04'ten yüzde 4,16'ya yükseldi.
Döviz kurlarında da hareketlilik göze çarptı. Pazartesi sabahı ABD doları Japon yeni karşısında 160,25'ten 160,35 seviyesine çıkarken, euro 1,1515 dolardan 1,1530 dolara yükseldi. Küresel piyasalar; merkez bankalarının atacağı adımları, gümrük tarifelerinin tedarik zincirleri üzerindeki yansımalarını ve Orta Doğu'da devam eden gerilimin gidişatını yakından izlemeyi sürdürüyor.
