Son dönemde sosyal medya platformlarında etkileyiciler (influencerlar) tarafından şekerin "zehirli" olduğu ve kilo alımı, kan şekeri düzensizlikleri ve kalp hastalıklarının tek sorumlusu olduğu yönünde çok sayıda iddia paylaşılıyor. Ancak King's College London'dan diyetisyen Dr. Emily Leeming, bu görüşlerin bilimsel bir temeli olmayan yaygın bir yanılgı olduğunu belirtiyor.
Uzmanlara göre, şekerli gıdaların diyetten çıkarılmasıyla hissedilen "iyi olma" halinin temel nedeni, genellikle bu ürünlerle birlikte tüketilen aşırı işlenmiş gıdaların hayat tarzından çıkarılmış olmasıdır. Bu durum, kişinin daha sağlıklı ve doğal gıdalara yönelmesine zemin hazırlamaktadır.
Kontrollü Çalışmalar Ne Gösteriyor?
Bilimsel araştırmalar, kalori alımının sabit tutulduğu kontrollü çalışmalarda, yüksek şeker tüketiminin metabolizmayı veya kilo kaybını tek başına olumsuz etkilemediğini ortaya koyuyor. Şekerin "doğası gereği zararlı" olduğu söylemi, beslenme uzmanları tarafından hatalı bulunuyor. Dr. Leeming, şekerin tek başına bir zehir olarak görülmesinin, meyve ve sebze gibi sağlıklı besinlerin de diyetten dışlanmasına yol açarak beslenme kalitesini düşürdüğünü savunuyor.
Tüm Şekerler Aynı Şekilde mi Etkiler?
Sağlık otoriteleri, şeker tüketiminde tür ve kaynak farkına dikkat çekiyor. "Serbest şekerler" olarak adlandırılan şekerleme, bisküvi ve paketli gıdalardaki şekerlerin sınırlandırılması (günlük 30 gram önerisi) gerekirken; bütün meyvelerde bulunan doğal şekerler, lif ve mikro besin içerikleriyle birlikte sindirildiği için bu sınırlamaya dahil edilmiyor.
Kronik Riskler ve Tüketim Alışkanlıkları
Şekerin kötü bir üne sahip olmasının temel nedeni, şeker oranı yüksek gıdaların aynı zamanda yüksek kalorili olması ve enerji dengesini bozmasıdır. Kronik olarak yüksek kan şekeri seviyeleri, ileri glikasyon son ürünleri (AGE'ler) adı verilen toksinlerin artmasına ve buna bağlı olarak yaşlanma ve çeşitli hastalık risklerinin yükselmesine neden olabilir. Uzmanlar, zararın ara sıra tüketilen küçük porsiyonlardan ziyade, sürdürülebilir olmayan, yüksek şekerli bir beslenme tarzından kaynaklandığını hatırlatıyor.
