Ukrayna ile Rusya arasında iki yılı aşkın süredir devam eden savaş, sivil ve ticari altyapıları doğrudan hedef alarak yeni bir boyut kazanıyor. Ukrayna güçlerinin, Rusya'nın tüketici ekonomisinde hayati bir konuma sahip olan e-ticaret şirketi Wildberries'e yönelik insansız hava aracı (İHA) saldırıları şiddetini artırdı. Hafta sonundan bu yana süren yoğun hava saldırıları sonucunda, şirketin çok sayıda devasa lojistik merkezi ağır hasar alırken, sivil can kayıplarının yaşandığı bölgelerdeki faaliyetler geçici olarak askıya alındı.
Tüketici ekonomisinin kalbine stratejik hamle
Kiev yönetimi, son günlerde şirkete ait dört büyük depoyu doğrudan hedef aldı. Ukrayna tarafı, bu tesislerin Rus ordusuna lojistik destek sağlayan altyapının bir parçası olduğunu öne sürerken, Kremlin yönetimi Wildberries'in askeri tedarik zincirine dâhil olduğu yönündeki iddiaları kesin bir dille reddediyor. Açık kaynaklı veri analizleri ve yerel basına yansıyan raporlar, son saldırıların e-ticaret devinin lojistik kapasitesinin yaklaşık yüzde 10'una denk gelen 552 bin metrekarelik devasa bir kapalı alanı tahrip ettiğini gösteriyor.
Rusya için tüketici ekonomisinin canlı kalması, savaşın gölgesinde yavaşlayan ekonomik büyümeyi canlandırmak ve toplumsal istikrarı korumak adına büyük önem taşıyor. Wildberries ve en büyük rakibi Ozon, ülkenin gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYH) yaklaşık yüzde 8,5'ine eşdeğer bir devasa ticaret hacmi yaratırken, toplamda 4 milyon kişiye, yani ülke iş gücünün yüzde 5'inden fazlasına istihdam sağlıyor. Yaşanan bu altyapı yıkımı, sadece platform sahibi şirketi değil, bu sistem üzerinden satış yapan yüz binlerce küçük ve orta ölçekli işletmeyi de derinden etkileyerek finansal kayıplara yol açıyor.
Sivil kayıplar ve durdurulan operasyonlar
Tırmanan gerilim, sivillerin de zarar gördüğü acı tablolara sahne oldu. Rusya'nın Voronej Bölge Valisi Aleksandr Gusev, bir çevrim içi pazar yerine ait deponun çatısına isabet eden gece saldırısında, üç yaşında bir erkek çocuğunun hayatını kaybettiğini duyurdu. Vali, tesisin sahibini doğrudan açıklamasa da, aynı saatlerde Wildberries'in bölge ekibi tarafından operasyonların geçici olarak durdurulduğunu bildiren mesajlar paylaşıldı. Şirket yetkilileri, yaşanan olağanüstü durum nedeniyle tüketicilerden sabırlı olmalarını isterken, güvenlik tamamen sağlandıktan sonra faaliyetlerin yeniden başlayacağını ifade etti.
Öte yandan, ülkenin güneyindeki Stavropol bölgesinde de benzer bir hareketlilik gözlemlendi. Bölge Valisi Vladimir Vladimirov, Nevinnomıssk kasabasındaki büyük bir lojistik merkezinde çıkan yangının acil servis ekiplerinin yoğun çabalarıyla kontrol altına alındığını açıkladı. Her ne kadar resmi açıklamalarda şirket ismi zikredilmese de, e-ticaret firması söz konusu kasabadaki tesislerinin saldırıya uğradığını daha önce doğrulamıştı.
Karşılıklı altyapı savaşları derinleşiyor
Rusya ve Ukrayna arasındaki çatışmalar, cephe hatlarının ötesine geçerek ülkelerin ekonomik dayanıklılığını hedef alan karşılıklı bir yıpratma savaşına dönüşmüş durumda. Rusya uzun bir süredir Ukrayna'nın lojistik merkezlerini, enerji sistemlerini ve elektrik şebekelerini hedef alarak ülkenin direncini kırmayı amaçlıyor. Buna karşılık Ukrayna ise, Rus petrol rafinelerine yönelik başlattığı asimetrik operasyonları, şimdi de doğrudan iç ticareti besleyen tedarik zincirlerine yönelterek Moskova'nın ekonomik dengelerini sarsmayı hedefliyor.
