Amerika Birleşik Devletleri'nde (ABD) işsizlik maaşı başvuruları, piyasa beklentilerini tersine çevirerek tarihi bir düşüş kaydetti. Çalışma Bakanlığı tarafından açıklanan verilere göre, 18 Temmuz'da sona eren haftada ilk kez işsizlik maaşı talebinde bulunanların sayısı 22 bin kişi azalarak mevsim etkilerinden arındırılmış hâliyle 187 bin seviyesine indi. Bu rakam, Eylül 1969'dan bu yana kaydedilen en düşük yeni başvuru seviyesi olarak kayıtlara geçerken, genel ekonomik beklenti başvuruların 212 bin seviyesine çıkacağı yönündeydi. Açıklanan bu son rapor, ABD istihdam piyasasındaki istikrarın devam ettiğine dair güçlü bir sinyal verdi.
İstihdam piyasası gücünü koruyor
Verilerin detaylarına bakıldığında, istihdam sürecinin olumlu yönde seyrettiği görülüyor. Bir haftadan uzun süredir işsizlik maaşı alanların sayısını gösteren ve işe alımların bir göstergesi olan devam eden başvurular, 11 Temmuz ile biten haftada altı haftanın en düşük seviyesi olan 1,796 milyona geriledi. Haziran ayında işsizlik oranı da sürpriz bir şekilde son bir yılın en düşük seviyesi olan %4,2'ye inmişti. Uzmanlar, bu düşüşün istihdam patlamasından ziyade iş gücüne katılım oranındaki azalmadan kaynaklandığını belirtse de genel tablonun ekonomik aktivite açısından destekleyici olduğuna vurgu yapıyor.
Oxford Economics'in kıdemli ABD ekonomisti Matthew Martin, yaz aylarında otomotiv fabrikalarının yeni model üretimleri için geçici olarak kapanması gibi mevsimsel etkilerin verilerde dalgalanma yaratabileceğini ifade etti. Ancak Martin'e göre, işten çıkarma oranlarının son derece düşük kalması, maaş artışlarının sürmesi ve zayıf iş gücü arzı büyümesi, işsizlik oranını önümüzdeki aylarda baskılamaya devam edecek ve potansiyel olarak %4,2 seviyesinin bile altına inmesini sağlayacak.
Fed'in gözü enflasyon ve faiz artışında
ABD iş gücü piyasasının mevcut durumu; kısıtlı işçi arzı, sakin işe alım hızı ve sınırlı işten çıkarmalar arasındaki olağandışı dengeyle karakterize ediliyor. İstihdam piyasasındaki bu dirençli yapı, Amerikan Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin rahat nefes almasını sağlarken, odak noktasının tamamen %2'lik enflasyon hedefine kaymasına zemin hazırlıyor.
Güçlü istihdam verilerinin yanı sıra, küresel çaptaki jeopolitik gelişmeler de ekonomiyi yakından etkiliyor. Özellikle Orta Doğu'da İran gerilimi ve bölgedeki çatışma ortamı nedeniyle artan petrol fiyatları, enflasyonist baskıları canlı tutan en büyük etkenler arasında yer alıyor.
Gelecek hafta toplanacak olan Fed'in, bu veriler ışığında nasıl bir adım atacağı piyasaların ana gündem maddesi hâline geldi. Vadeli işlem piyasaları, bankanın iki günlük politika toplantısında %3,50 ile %3,75 aralığındaki mevcut faiz oranını artırma ihtimalini %40 civarında fiyatlıyor. Piyasalar ayrıca, sağlam ekonomik verilerin desteğiyle en geç eylül ayında çeyrek puanlık bir faiz artırımı yapılacağına neredeyse kesin gözüyle bakıyor.
