Geçtiğimiz haziran ayında ABD borsalarında işlem görmeye başlayarak tarihin en büyük halka arzlarından birine imza atan SpaceX, yatırımcılarını endişelendiren bir düşüş trendine girdi. Elon Musk'ın kurucusu olduğu uzay taşımacılığı ve yapay zeka entegrasyonu odaklı dev şirketin hisseleri, halka arz fiyatı olan 135 doların altına inerek 132 dolar seviyelerine kadar geriledi. Nasdaq borsasındaki işlem gününü 135 dolar sınırının hemen altında kapatan şirket, ilk günlerde ulaştığı tarihi zirveden bu yana yüzde 33 oranında değer kaybetti. Yaşanan bu sert düşüş, teknoloji devinin hisselerinde meydana gelebilecek daha büyük dalgalanmaların habercisi olarak değerlendiriliyor. Yaklaşık 1.8 trilyon dolarlık devasa piyasa değeriyle Wall Street'in en değerli şirketleri arasında yer almayı sürdüren SpaceX, önümüzdeki haftalarda zorlu bir finansal testten geçecek.
Kilitli hisseler açılıyor: Piyasayı neler bekliyor?
SpaceX'in halka arzında şirket hisselerinin yalnızca yüzde 5'inden daha az bir kısmı genel işleme açılmıştı. Bu durum, piyasada ciddi bir hisse kıtlığı yaratarak ilk günlerdeki yoğun taleple birlikte şirketin değerini 2.1 trilyon dolara kadar taşımıştı. Ancak piyasa uzmanları, asıl riskin "kilitli" (lockup) hisselerin işleme açılmasıyla başlayacağına dikkat çekiyor. Ağustosta açıklanması beklenen ilk mali çeyrek raporundan iki gün sonra, şirket çalışanları ve erken dönem yatırımcılarının elinde bulunan yaklaşık 911.5 milyon adet kilitli hisse serbest kalacak.
Mevcut piyasa fiyatlarıyla yaklaşık 123 milyar dolar değerinde olan bu devasa hisse bloğunun satışa sunulması, halihazırda Nasdaq'da işlem gören 86 milyar dolarlık hacmi fazlasıyla gölgede bırakacak. Uzmanlar, bu yoğun satış dalgasının hisse fiyatları üzerinde ciddi bir aşağı yönlü baskı yaratabileceği konusunda yatırımcıları uyarıyor. Yıl sonuna kadar kademeli olarak serbest kalacak hisselerle birlikte, SpaceX'in borsada işlem gören payı yüzde 40'a ulaşacak. Elon Musk'ın kişisel payının da dahil olduğu geri kalan yüzde 60'lık kısım ise 2027 yılının ortalarına kadar kilitli kalmaya devam edecek.
Analistler Starlink'in karlılığına güveniyor
Borsadaki sert değer kaybına ve geçtiğimiz yılı yaklaşık 5 milyar dolar net zararla kapatmış olmasına rağmen, Wall Street analistleri SpaceX'in geleceği konusunda büyük ölçüde iyimserliğini koruyor. Finansal veri sağlayan uluslararası analiz kuruluşlarının raporlarına göre, şirketi takip eden 32 üst düzey analistten 27'si yatırımcılara "al" tavsiyesi verirken, yalnızca birkaç analist "sat" veya "nötr" yönünde görüş bildirdi. Analistler, SpaceX'in yüksek değerlemesinin arkasında yatan temel itici gücün, küresel internet hizmeti sunan kârlı Starlink projesi ve devlet destekli uzay fırlatma görevleri olduğunu belirtiyor.
Şirket, gelir beklentilerinin 49 katı gibi oldukça yüksek bir çarpanla işlem görmesine rağmen, Elon Musk'ın teknoloji dünyasındaki güçlü vizyonu yatırımcıların risk iştahını canlı tutmaya yetiyor. Karşılaştırmak gerekirse, Musk'ın bir diğer amiral gemisi olan Tesla, gelirlerinin 15 katı üzerinden işlem görüyor. Yatırım danışmanları, SpaceX'in uzun vadeli hedeflerinin eşsiz bir potansiyel barındırdığını, ancak kısa vadedeki kilitli hisse açılışları nedeniyle piyasanın aşırı oynak olabileceğini vurguluyor.
Halka arz sonrası dalgalanmaların tarihi seyri
Finans piyasalarında, halka arz fiyatının altına düşen şirketlerin genel performansına yönelik yapılan incelemeler, SpaceX'in mevcut durumu hakkında önemli ipuçları sunuyor. Son on yılda ABD'de gerçekleştirilen yüksek profilli halka arzlar üzerinde yapılan araştırmalar, borsaya girişinden sonraki ilk iki ay içinde halka arz fiyatının altına gerileyen şirketlerin, ilerleyen dönemlerde değer kazansalar bile diğer rakiplerine göre daha yavaş bir ivme sergilediğini ortaya koyuyor.
SpaceX'in bu istatistiksel trendi kırıp kıramayacağı, yaklaşan ağustos ayındaki mali bilanço raporu ve sonrasındaki devasa hisse satış dalgasının piyasa tarafından nasıl karşılanacağına bağlı olacak. Teknoloji odaklı hisselerdeki genel dalgalanmalar ve yapay zeka yatırımlarına ayrılan fonların getirileri konusundaki belirsizlikler, SpaceX yatırımcılarının önümüzdeki haftalarda yaşanacak gelişmeleri çok daha temkinli takip etmesini zorunlu kılıyor.
