Türkiye'de "Akdeniz anemisi" olarak bilinen beta talasemi, kalıtsal bir halk sağlığı sorunu olarak gündemdeki yerini koruyor. Sağlık Bakanlığı verilerine göre, ülke genelinde taşıyıcı sıklığı yüzde 2,1 seviyesinde seyrederken, bu oran bazı bölgelerde yüzde 13 bandına kadar yükseliyor.
Hastalığın kesin bir tedavisi bulunmasa da evlilik öncesi tarama testleri ve genetik danışmanlık hizmetleri, hasta bebek doğumlarının önüne geçilmesinde hayati önem taşıyor.
81 İlde Ücretsiz Tarama Hizmeti
Sağlık Bakanlığı koordinesinde yürütülen Hemoglobinopati Tarama Programı, 81 ilin tamamında aile hekimlikleri aracılığıyla uygulanıyor. Evlilik hazırlığındaki çiftlerin ya da gebelik planlayan ailelerin başvurduğu süreçte, öncelikle erkekten kan örneği alınarak analiz ediliyor.
Gerekli görülen durumlarda kadının da dahil edildiği test sonuçlarına göre, her iki eşin de taşıyıcı çıkması durumunda çiftler uzman genetik danışmanlara yönlendiriliyor.
Tüp Bebek Yöntemiyle Sağlıklı Nesiller
Taşıyıcı çiftlerin sağlıklı çocuk sahibi olabilmesi için modern tıp yöntemlerinden yararlanılıyor. Preimplantasyon genetik tanı uygulamasıyla, tüp bebek yöntemi kullanılarak sağlıklı embriyolar seçiliyor. Bu sayede hastalığın nesilden nesle aktarılmasının engellenmesi amaçlanıyor.
Yetkililer, talaseminin bulaşıcı değil, tamamen kalıtsal bir hastalık olduğunun altını çiziyor. Taşıyıcı olmanın bir hastalık durumu sayılmadığı, ancak erken bilgi sahibi olmanın sağlıklı bir gelecek inşa etmek adına kritik olduğu vurgulanıyor.
