Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), hükümete gönderdiği “Açık Mektup”ta enflasyon görünümüne ve uygulanacak politikalara ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Mektupta, enflasyon hedefinden sapılması durumunda nedenlerin ve alınacak önlemlerin kamuoyuyla paylaşılmasının yasal bir yükümlülük olduğu hatırlatıldı.
2025 yılı enflasyonunun hedef aralığının üzerinde gerçekleştiği belirtilirken, bu sapmanın nedenleri ve enflasyonun yeniden hedef patikasına yönlendirilmesi için uygulanan politikalar detaylandırıldı.
“Gerekirse Para Politikası Sıkılaştırılacak”
Mektupta, enflasyon görünümüne ilişkin net bir mesaj verildi. Buna göre, enflasyonda belirgin bir bozulma yaşanması halinde para politikası duruşunun sıkılaştırılacağı ifade edildi.
Ayrıca kredi ve mevduat piyasalarında öngörülenin dışında gelişmeler yaşanması durumunda ilave makroihtiyati tedbirlerin devreye alınacağı belirtildi. Bu çerçevede TCMB’nin fiyat istikrarını sağlama hedefi vurgulandı.
Dezenflasyon Süreci ve Etkileyen Unsurlar
Mektupta, 2024 yılı ortasında başlayan dezenflasyon sürecinin 2025 yılında da devam ettiği aktarıldı. Sıkı para politikası, finansal koşullardaki sıkılık ve talep dengesinin bu süreci desteklediği ifade edildi.
Buna karşın arz yönlü gelişmeler, fiyatlama davranışlarındaki katılıklar ve beklentilerin hedeflerle tam uyumlu olmaması, dezenflasyon sürecinin hızını sınırlayan unsurlar arasında gösterildi.
Küresel emtia fiyatlarının yılın ilk yarısında enflasyonu desteklediği, ancak jeopolitik gelişmelere bağlı olarak enerji ve bazı metal fiyatlarında yaşanan artışların maliyet baskısı oluşturduğu kaydedildi.
Yurt İçi Faktörler ve Talep Dengesi
Yurt içinde ise özellikle kuraklık ve don olaylarının gıda fiyatları üzerinden enflasyon üzerinde yukarı yönlü baskı yarattığı belirtildi. Bitkisel üretimdeki düşüşlerin fiyat dalgalanmalarına neden olduğu ve bunun dezenflasyon sürecini geçici olarak yavaşlattığı ifade edildi.
Talep koşullarının yıl genelinde dezenflasyonist seviyelerde seyrettiği, Türk lirasındaki görece istikrarlı görünümün ise kur geçişkenliğini sınırladığı bildirildi.
Öte yandan kira ve eğitim gibi hizmet kalemlerinde fiyat artışlarının yüksek seyrettiği, yönetilen ve yönlendirilen fiyat ayarlamalarının da enflasyon üzerinde etkili olduğu kaydedildi.
Para Politikası Adımları ve Faiz Süreci
TCMB’nin para politikası kararlarını enflasyon görünümü doğrultusunda ve ihtiyatlı bir yaklaşımla aldığı belirtilen mektupta, yıl içinde faiz oranlarında yapılan değişikliklere de yer verildi.
Politika faizinin yıl içinde çeşitli dönemlerde artırılıp azaltıldığı, finansal piyasalardaki gelişmelere bağlı olarak gerekli adımların atıldığı ifade edildi. Ayrıca piyasa işleyişini desteklemek amacıyla makroihtiyati politika uygulamalarının 2025 yılında da sürdürüldüğü vurgulandı.
Bu kapsamda kur korumalı mevduat uygulamasının sonlandırılması ve Türk lirası mevduatın payının artırılmasına yönelik adımların parasal aktarımı desteklediği belirtildi.
Fiyat İstikrarı Hedefi Öncelikli
Mektubun sonunda TCMB’nin temel amacının fiyat istikrarını sağlamak ve sürdürmek olduğu yinelendi. Enflasyon ve para politikasına ilişkin gelişmelerin, yayımlanan raporlar ve politika metinleri aracılığıyla kamuoyuyla paylaşılmaya devam edeceği ifade edildi.
Merkez Bankası, enflasyon hedeflerine ulaşmak için gerekli tüm politika araçlarının kararlılıkla kullanılacağını bildirdi.
