Londra merkezli veri analiz şirketi Benchmark Mineral Intelligence, ocak ayına ilişkin elektrikli araç satış verilerini yayımladı.
Verilere göre, geçen ay küresel çapta 1,2 milyon elektrikli araç satıldı. Bu rakam, satışların aylık bazda yüzde 44, yıllık bazda ise yüzde 3 azaldığını ortaya koydu.
Çin pazarındaki sert düşüş küresel tabloyu etkiledi
Elektrikli araç satışlarındaki gerilemede Çin pazarındaki sert düşüş belirleyici oldu. Çin'de ocak ayında elektrikli araç satışları aylık bazda yüzde 55, yıllık bazda ise yüzde 20 azalarak 600 bin adet seviyesinde gerçekleşti.
Çin'de elektrikli araçların büyük bölümü 2014'ten bu yana ilk kez satın alma vergisine tabi tutulurken, ülkede uygulanan sübvansiyonların da geçen yıla kıyasla azaltılması satışlar üzerinde baskı yarattı. Özellikle küçük araç segmentinde fiyat indirimlerinin etkisini kaybetmesi, talepteki zayıflamayı hızlandırdı.
Kuzey Amerika'da pazar yeniden şekilleniyor
Kuzey Amerika'da elektrikli araç satışları ocakta yıllık bazda yüzde 33 azalarak 90 bin adede geriledi. Bu düşüşte, ABD pazarında yaşanan daralma öne çıktı.
ABD'de federal teşviklerin ve yakıt standartlarına ilişkin cezaların kaldırılmasıyla birlikte, elektrikli araç pazarı 2022 başından bu yana en düşük aylık seviyelerinden birini gördü. Araç üreticilerinin üretim ve yatırım planlarını yeniden gözden geçirdiği bir sürece girildi.
Avrupa'da büyüme sürüyor ancak aylık düşüş var
Avrupa'da elektrikli araç satışları ocak ayında yıllık bazda yüzde 24 artarak 320 bin adede yükseldi. Buna karşın satışlar önceki aya göre yüzde 33 geriledi.
Avrupa elektrikli araç pazarında büyüme ivmesi sürerken, ülkelerin sübvansiyon politikalarında son bir yılda önemli değişiklikler yaşandı. İngiltere, Almanya ve Fransa, sübvansiyon programlarını yeniden devreye alan ülkeler olarak öne çıktı. Bu ülkelerde yıllık bazda satış artışları sırasıyla yüzde 14, yüzde 25 ve yüzde 41 oldu.
Buna karşılık Norveç'te satışlar yüzde 71, Hollanda'da ise yüzde 28 düşüş kaydetti.
Dünyanın geri kalanında elektrikli araç satışları yıllık bazda yüzde 92 artarak 190 bin adede ulaştı. Güney Kore, Brezilya ve Tayland, bu dönemde satışların güçlü seyrettiği ülkeler arasında yer aldı.
'Piyasa 2026'ya tanınmaz bir başlangıç yaptı'
Benchmark Mineral Intelligence bünyesindeki Rho Motion'ın Veri Müdürü Charles Lester, ocak ayı verilerine ilişkin değerlendirmesinde, elektrikli araç pazarının bu yıla geçen yıla kıyasla oldukça farklı bir tabloyla başladığını söyledi.
Lester, özellikle bölgesel ayrışmaya dikkat çekerek şunları kaydetti:
'Avrupa'daki güçlü büyüme, Kuzey Amerika ile keskin bir tezat oluşturuyor. Kuzey Amerika'da elektrikli araç pazarı bir yeniden düzenleme döneminden geçiyor.'
ABD'deki politika değişikliklerinin etkisine vurgu yapan Lester, Donald Trump döneminde elektrikli araç teşviklerinin geri çekilmesinin üretici ve tüketici davranışlarını etkilediğini belirtti.
Bu süreçte Ford, General Motors ve Stellantis'in Kuzey Amerika stratejilerini elektrikli araçlardan uzaklaştırdığına işaret eden Lester, şirketlerin milyarlarca dolarlık değer düşüklükleri kaydettiğini söyledi.
Kanada ve Çin hamlesi öne çıktı
Lester, Kanada'nın sübvansiyon programının sona ermesinin ardından elektrikli araç pazarını canlandırmak için yeni adımlar attığını da belirtti. Kanada hükümetinin, Çin'de üretilen 49 bin adede kadar elektrikli aracın daha düşük gümrük vergisiyle ülkeye girişine izin veren bir anlaşmaya imza attığını hatırlattı.
Bu gelişmelerin, küresel elektrikli araç pazarında bölgesel ayrışmanın 2026 boyunca da sürebileceğine işaret ettiği belirtiliyor.
