ABD merkezli Axios'un, İsrailli ve ABD'li yetkililere dayandırdığı haberine göre, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile ABD Başkanı Donald Trump arasında cuma günü gizli bir telefon görüşmesi gerçekleştirildi.
Haberde yer alan iddiaya göre Netanyahu, görüşmede Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın İsrail karşıtı söylemlerinden duyduğu rahatsızlığı dile getirerek Trump'tan Erdoğan'ı bu konuda uyarmasını istedi. Aynı haberde, Netanyahu'nun bu hafta Ankara'da düzenlenecek 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında Erdoğan ile görüşmesi beklenen Trump'tan, Türkiye'nin hava kuvvetlerini modernize etmesini sağlayacak silah sistemlerinin satışını durdurmasını talep ettiği de öne sürüldü.
Axios: Netanyahu'dan Trump'a Erdoğan talebi
Axios'un haberine göre, Netanyahu ile Trump arasında gerçekleşen telefon görüşmesinde Türkiye de gündeme geldi. Haberde, Netanyahu'nun Trump'a Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın İsrail'e yönelik açıklamalarından duyduğu rahatsızlığı aktardığı ve Ankara'daki NATO Zirvesi öncesinde Trump'ın Erdoğan ile yapacağı görüşmede bu konuyu gündeme getirmesini istediği iddia edildi. Haberde ayrıca Netanyahu'nun, Türkiye'nin savunma kapasitesini güçlendirecek bazı askeri satışların durdurulmasını talep ettiği öne sürüldü.
ABD'li yetkili: "Başkan onu dinledi"
Axios'un haberinde görüşmenin içeriğine ilişkin değerlendirmesine yer verilen ismi açıklanmayan bir ABD'li yetkilinin şu ifadeleri kullandığı aktarıldı:
Netanyahu bir talepte bulundu ve Başkan onu dinledi. Başkan, Erdoğan'a 'Hey, bu konuda biraz daha sakin olabilir misin?' şeklinde bir mesaj iletebilir. Ama durum bundan ibaret.
Gündemde F-35 ve savaş uçağı motorları da var
Haberde, Trump ile Erdoğan arasında Ankara'da yapılması beklenen görüşmenin ana gündem maddelerinden birinin savunma sanayii alanındaki olası anlaşmalar olduğu iddia edildi.
İddialara göre masada;
Türkiye'nin savaş uçakları için planlanan yaklaşık 700 milyon dolarlık motor anlaşması
Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil edilme ihtimali
bulunuyor. Türkiye, 2019 yılında Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından, programın güvenliğini riske atabileceği gerekçesiyle F-35 programından çıkarılmıştı.
JD Vance: Hukuki inceleme yürütülüyor
Haberde, geçtiğimiz hafta ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in yaptığı açıklamaya da yer verildi. Vance, Pentagon'un Türkiye'nin elindeki S-400 sistemlerine rağmen F-35 satışının hukuken mümkün olup olmadığına ilişkin inceleme yürüttüğünü açıklamıştı.
Oval Ofis'te gazetecilere konuşan Vance şunları söylemişti:
Amerikan yasalarına uymak adına bazı şeylerin gerçekleştiğini belgelemek zorundayız. Başkan bizden bunu yapmamızı istedi.
Netanyahu iddiaları Fox News'te de gündeme taşıdı
Haberde, Netanyahu'nun söz konusu diplomatik kulisi daha sonra Fox News ekranlarında yayımlanan Fox & Friends programında da gündeme getirdiği aktarıldı. Netanyahu, üst düzey Türk yetkililerin açıklamalarına atıfta bulunarak Türkiye'nin bölgedeki "kötü adamları desteklediğini" iddia etti.
İsrail Başbakanı canlı yayında şu ifadeleri kullandı:
Amerika'dan nefret eden aşırılıkçı bir hareket olan Müslüman Kardeşler'in etkisi altındaki bir rejime F-35'ler veya savaş uçağı motorları verilmemesi gerektiğini düşünüyorum. Çünkü bu durum, İsrail'in hava üstünlüğü ve Amerika'nın duruşuyla garanti altına alınan Orta Doğu'daki güç dengesini tamamen bozacaktır.
Haberde Washington kulislerine de yer verildi
Axios'un haberinde ayrıca, Netanyahu ile Trump arasındaki ilişkilerin son dönemde gerildiği de öne sürüldü. Habere göre Trump'ın İran konusundaki diplomatik girişimleri ve savaşın sona erdirilmesine yönelik müzakereleri, Netanyahu yönetiminde rahatsızlık oluşturdu.
İsmi açıklanmayan ABD'li yetkililere dayandırılan haberde, Washington'da Netanyahu'nun İran savaşı konusunda yaptığı bazı değerlendirmelerin gerçekleşmediği yönünde eleştirilerin bulunduğu iddia edildi.
Bu kapsamda haberde görüşüne yer verilen üst düzey bir ABD'li yetkilinin şu ifadeleri kullandığı aktarıldı:
"Bibi, İran savaşı hakkında gerçekleşmeyen bir sürü söz verdi. Ama ne yapabiliriz? Buraya gelecek, yine sözlerini verecek ve bizim her şeyi tek tek kontrol etmemiz gerekecek."
Haberde yer alan iddialarla ilgili olarak Beyaz Saray, İsrail Başbakanlığı veya Cumhurbaşkanlığı tarafından resmi bir doğrulama yapılmadı.
