Kamuoyunda "IBAN mağdurları" olarak bilinen ve farkında olmadan başkalarının dolandırıcılık faaliyetlerine aracılık ettiği gerekçesiyle ağır hapis cezalarıyla karşı karşıya kalan vatandaşlar için yeni bir hukuki düzenleme üzerinde çalışılıyor. AKP, konuyla ilgili yasal boşluğu gidermek amacıyla Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) 158. maddesinde değişikliğe gitmeye hazırlanıyor.
"Nitelikli Dolandırıcılık" Tanımında Değişiklik
AKP’li yetkililerden alınan bilgilere göre, söz konusu kişilerin durumunu iyileştirecek düzenlemenin, TBMM Adalet Komisyonu’nda görüşülmeye başlanacak olan 12. Yargı Paketi’ne bir önerge ile eklenmesi planlanıyor. Yetkililer, dolandırıcılıkla bağlantılı toplam 400 bine yakın soruşturma ve kovuşturma dosyası bulunduğuna dikkat çekerek, bu dosyaların önemli bir kısmını "kandırılmak suretiyle hesap kullandıran" kişilerin oluşturduğunu belirtti.
Yapılması planlanan düzenleme ile mevcut durumda 3 ile 10 yıl arası hapis cezası öngören "nitelikli dolandırıcılık" suçu yerine, bu durumdaki kişiler için daha alt sınırda, örneğin 1 ila 3 yıl arasında değişen ceza oranlarını içeren müstakil bir tanım yapılması hedefleniyor.
"Esas Mağduriyet" Vurgusu
AKP'li yetkililer, yapılan çalışmaların "esas mağdur" olan dolandırıcılık kurbanlarının haklarını korumaya devam ederken, hatır veya kandırılma yoluyla suça karışanların durumunu adil bir şekilde ayrıştırmayı amaçladığını ifade etti. Yetkililer, "Hatayla veya bilmeden menfaat karşılığı hesap kullandıran kişilerin durumu, Yargıtay Ceza Hukuk Genel Kurulu kararlarıyla beraate kadar gidebilen bir süreçti. Şimdi bunu yasal bir çerçeveye oturtarak istinaf ve Ceza Genel Kurulu arasındaki uygulama bütünlüğünü sağlamayı hedefliyoruz" açıklamasında bulundu. Ayrıca, zararın tazmin edilmesi durumunda cezalarda indirim yapılmasına yönelik mekanizmaların da değerlendirildiği belirtildi.
12. Yargı Paketi'ndeki Diğer Yenilikler
TBMM Başkanlığı’na sunulan ve yarın Adalet Komisyonu'nda görüşülecek olan 30 maddelik 12. Yargı Paketi, yargılamaların hızlandırılması ve verimliliğin artırılması amacıyla çeşitli köklü değişiklikler içeriyor:
Duruşma Aralıkları: Hukuk yargılamalarında duruşmalar arası süre kural olarak 3 ayı geçmeyecek şekilde sınırlandırılıyor.
HAGB Kapsamı: İşkence, eziyet ve kamu görevlilerinin "kötü muamele" kapsamındaki suçlarında Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) uygulanmayacak.
Bilirkişi Disiplini: Gereksiz yere bilirkişiye başvuran hâkimlere disiplin cezası (uyarma) yolu açılıyor.
Dijital Deliller: Bilgisayar ve telefon verilerinin saklanma süresi 15 yıl, DNA verilerinin ise 20 yıl olarak sabitleniyor.
Miras Paylaşımı: Miras kalan taşınmazların icra yoluyla satışında, ilk açık artırmanın sadece mirasçılar arasında yapılması zorunlu hale getiriliyor.
İdare Alacakları: İdare aleyhine hükmedilen para alacaklarında, icra takibi başlatmadan önce idareye yazılı başvuru şartı getiriliyor.
Yeni düzenlemelerin yasalaşmasıyla birlikte, yargıdaki iş yükünün azaltılması ve hukuki süreçlerin daha öngörülebilir hale getirilmesi bekleniyor.
