Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev’in daveti üzerine gerçekleştirdiği Astana ziyareti, iki devlet arasında var olan köklü ve stratejik işbirliğinin tahkim edilmesi açısından tarihi bir dönüm noktasını oluşturdu. Ziyaret kapsamında düzenlenen Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi Altıncı Toplantısı, ikili ilişkilerin mevcut durumunu ve gelecek projeksiyonlarını masaya yatırmak adına kritik bir zemin sağladı. Zirvede, ekonomiden savunmaya, enerjiden eğitime kadar geniş bir yelpazeyi kapsayan 13 yeni anlaşmaya imza atıldı.
Bu diplomatik hamlelerin yanı sıra, Türkistan'da Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) üye ülkelerinin liderlerinin katılımıyla düzenlenen 'Yapay Zeka ve Dijital Dönüşüm' temalı gayriresmi zirve de iki ülkenin dijital çağın getirdiği yeniliklerde ortak hareket etme iradesini gözler önüne serdi.
HEDEF 15 MİLYAR DOLAR
Türkiye ve Kazakistan arasındaki ikili ilişkilerin en önemli taşıyıcı kolonlarından birini ekonomik ortaklık oluşturuyor. Türkiye, bugün Kazakistan'ın en büyük beş ticaret ortağından biri konumunda bulunuyor. İki kardeş ülke arasındaki ticaret hacmi, son dönemde kaydedilen yüzde 9'luk artışla 10 milyar dolar sınırına yaklaşmış durumda. Liderlerin önümüzdeki süreç için belirlediği ortak hedef ise bu rakamı en kısa sürede 15 milyar dolara ulaştırmak.
Yatırım verileri de bu ekonomik derinleşmeyi açıkça destekliyor. Türkiye’nin Kazakistan ekonomisine yaptığı yatırımlar son 20 yılda 6 milyar doları aşarken, inşaat, hafif sanayi, metalurji, ulaştırma, lojistik, ilaç üretimi ve elektronik cihazlar gibi kritik sektörlerde 98 ortak proje hayata geçirildi.
ENERJİ VE SAVUNMA SANAYİİNDE LOKOMOTİF PROJELER
Enerji arz güvenliği noktasında Kazakistan, petrol ihracatında Bakü-Tiflis-Ceyhan Boru Hattı'nı etkin şekilde kullanarak Türkiye üzerinden küresel pazarlara açılıyor. Bununla birlikte, Türk şirketlerinin bölgedeki enerji yatırımları da hız kesmiyor. Aksa Enerji tarafından yürütülen 240 megavat (MW) kapasiteli Kızılorda Kombine Isı ve Elektrik Santrali Projesi, Kazakistan’ın enerji altyapısına doğrudan katkı sunarak bölgenin elektrik ve ısıtma ihtiyacını karşılamaya hazırlanıyor.
Tarım sektöründe de ticaret hacmi yüzde 25'in üzerinde bir büyüme kaydederek 360 milyon dolara ulaştı. Savunma sanayii ise iki ülke arasındaki stratejik güvenin en net göstergesi haline geldi. Ankara'da atılan tarihi imzaların ardından, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) ile Kazakistan Engineering arasındaki ortaklıkla, ANKA İnsansız Hava Araçları'nın Kazakistan’da üretilmesi yönünde kesin bir anlaşmaya varıldı. Bu adım, Kazakistan'ı ANKA İHA’larının Türkiye dışındaki ilk üretim merkezi haline getirdi.
KARŞI GÜVENLİ LİMAN: ORTA KORİDOR
Uluslararası sistemde yükselen jeopolitik riskler ve ekonomik belirsizlikler karşısında Türk dünyası, müşterek stratejilerle güçlü bir kalkan oluşturuyor. Bu bağlantısallığın en hayati unsuru ise Orta Koridor güzergahıdır. Doğu-Batı hattında kilit konumda yer alan Kazakistan, altyapı ve demir yollarının modernizasyonuna büyük yatırımlar yapıyor.
Orta Koridor üzerinden taşınan yük miktarının yıllık 4 milyon tondan 10 milyon tona çıkarılması hedefleniyor. Ankara ve Astana yönetimlerinin bu lojistik hat üzerindeki koordinasyonu, kuzey ve güney koridorlarındaki kırılganlıklar düşünüldüğünde, küresel ticaretin kesintisiz akışı ve bölgesel nizamın istikrarı adına hayati bir güvence sunuyor. İki ülkenin geliştirdiği bu çok boyutlu işbirliği, yalnızca bölgesel kalkınmayı değil, küresel ölçekte öngörülebilirliği de beraberinde getiriyor.
