İngiltere hükümeti, son yıllarda gençler arasında hızla yayılan elektronik sigara kullanımının önüne geçmek için yeni ve radikal adımlar atmaya hazırlanıyor. Çocukları ve gençleri hedef alan pazarlama taktiklerini bitirmeyi amaçlayan yeni yasa teklifiyle, elektronik sigaraların (vape) markasız ve tek tip paketlerde satılması planlanıyor. Başlatılan 12 haftalık istişare süreci, tütün ürünleri kontrolünde tarihi bir adım olarak değerlendiriliyor.
Cihazlarda renk ve isim kısıtlaması dönemi
Sağlık yetkilileri tarafından kamuoyuna sunulan tasarıda öne çıkan en dikkat çekici maddelerden biri, cihazların fiziksel görünümüne getirilen katı standartlar oldu. Yeni kurallara göre, elektronik sigara cihazları artık sadece beyaz, siyah veya gri gibi sade renklerde üretilebilecek. Gençlerin ve çocukların ilgisini çekmek için özel olarak tasarlanan şekerleme, tatlı ve alkol isimlerinin ürün ambalajlarında kullanılması tamamen yasaklanacak. Aroma betimlemelerinde yalnızca "elma" veya "çilek" gibi basit ve doğrudan tanımlara izin verilecek. Ayrıca, tıpkı geleneksel sigaralarda olduğu gibi, bu ürünlerin mağazalarda çocukların göremeyeceği şekilde kapalı alanlarda muhafaza edilmesi zorunlu kılınacak.
Gençler arasında artan kullanım endişe verici boyutlarda
İngiltere Sağlık Bakanı James Murray, konuya ilişkin yaptığı resmi açıklamada, elektronik sigaraların yetişkinlerin sigarayı bırakma sürecinde bir rolü olduğunu kabul ettiklerini ancak çocukların bu alışkanlığa başlamasını kesinlikle istemediklerini belirtti. Mevcut pazarlama stratejilerinin son derece renkli ve doğrudan çocukları hedef alan yapısına dikkat çeken Murray, dumansız bir nesil yetiştirme hedefleri doğrultusunda bu durumu değiştirmekte kararlı olduklarını vurguladı.
Action on Smoking and Health (Ash) vakfı tarafından yapılan güncel bir anket, tehlikenin boyutlarını gözler önüne seriyor. Araştırma verilerine göre, İngiltere'de 11 ila 17 yaş arasındaki gençlerin yaklaşık yüzde 19'u elektronik sigarayı denemiş durumda. Kraliyet Pediatri ve Çocuk Sağlığı Koleji Başkanı Prof. Dr. Steve Turner, sahada çalışan hekimler olarak tehlikenin farkında olduklarını belirterek, gençleri nikotin bağımlılığından korumak için güçlü ve anlamlı düzenlemelerin şart olduğunu ifade etti. İngiltere Baş Sağlık Görevlisi Prof. Dr. Chris Whitty de daha önce yaptığı açıklamalarda, elektronik sigaraların çocuklara pazarlanmasının kabul edilemez olduğunun altını çizmişti.
Standart paketleme uygulaması genişletiliyor
Sağlık ve Sosyal Bakım Bakanlığı yetkilileri, 2017 yılında sigaralar için başlatılan tek tip paketleme uygulamasının başarısını referans alarak, benzer bir modelin tüm tütün mamulleri ve elektronik sigaralar için hayata geçirileceğini belirtiyor. Yeni planlama kapsamında, standart ambalajların üzerinde marka görselleri ve dikkat çekici metin renkleri sınırlandırılacak. Puro ve sarma tütün kağıtları da dahil olmak üzere tüm ürünler sade paketlere girecek. Tasarı aynı zamanda, havalimanlarındaki ve gümrüksüz satış mağazalarındaki (duty-free) görünürlük muafiyetlerini de kaldırarak ürünlerin bu alanlarda da göz önünde bulunmasını engelleyecek.
University College London (UCL) ve King’s College London tarafından gerçekleştirilen, tıp dergisi The Lancet Regional Health Europe'da yayımlanan güncel bir araştırma standart paketlemenin etkisini bilimsel olarak kanıtlıyor. 11-18 yaş arası yaklaşık 2 bin 770 genç ve 4 bin yetişkin üzerinde yapılan araştırmaya göre, renkli ambalajlara sahip ürünleri denemek isteyen çocukların oranı yüzde 53 iken, paketlerin standartlaştırılması durumunda bu oran yüzde 38’e düşüyor. Yetişkinlerin satın alma eğilimlerinde ise markalı veya markasız ürünler arasında belirgin bir fark yaşanmıyor. Düzenlemelerin kamuoyu görüşü sürecinin ardından kısa süre içinde yasalaşması bekleniyor.
