Londra'daki British Museum, sergileme politikasında dikkat çekici bir değişikliğe gitti. Müze yönetimi, antik Orta Doğu koleksiyonunda yer alan bazı harita, bilgilendirme panoları ve etiketlerdeki 'Filistin' ifadesini kaldırma kararı aldı. Kararın, tarihsel terminolojinin doğruluğu ve kronolojik tutarlılık gerekçeleriyle alındığı belirtildi.
Tarihsel Anakronizm İddiası ve Değişiklik Süreci
Müzede sergilenen antik Mısır ve Fenike dönemlerine ait eserlerin bulunduğu bölümlerde, Doğu Akdeniz'in kıyı şeridi uzun süredir 'Filistin' olarak etiketleniyordu. Ayrıca bazı antik halk toplulukları da bilgilendirme levhalarında 'Filistin kökenli' olarak tanımlanmaktaydı. Ancak müze yönetimine ulaşan şikayetler ve yapılan akademik değerlendirmeler sonucunda, bu kullanımın tarihsel gerçeklik ile örtüşmediği kanaatine varıldı.
Yönetim, 'Filistin' teriminin tarihsel olarak ortaya çıkışından önceki dönemleri kapsayan sergilerde kullanılmasının, 'geriye dönük' ve 'yanıltıcı' bir yaklaşım olduğunu değerlendirdi. Kelimenin, ilgili antik dönemler için coğrafi bir terim olarak anlamlı olmadığı sonucuna varılarak, panolarda revizyon süreci başlatıldı.
Hiksoslar Artık 'Kenan Kökenli' Olarak Tanımlanıyor
Yapılan değişikliklerin en somut örneği, milattan önce 1700-1500 yıllarını kapsayan Mısır sergisinde görüldü. Daha önce Nil Deltası'nda hüküm süren Hiksoslar için kullanılan 'Filistin kökenli' ifadesi, yeni düzenlemeyle birlikte literatürden çıkarıldı. Müze küratörleri, bu topluluk için 'Kenan kökenli' ifadesinin kullanılmasının arkeolojik ve tarihsel açıdan daha doğru olduğunu belirledi.
İngiltere basınında yer alan bilgilere göre, söz konusu değişiklik kararı, ziyaretçi geri bildirimleri ve İngiltere merkezli İsrail İçin İngiliz Avukatlar (UKLFI) grubunun başvurusu üzerine alındı. Grup, Müze Direktörü Nicholas Cullinan'a gönderdiği resmi mektupta, 'Filistin adının binlerce yıl öncesine ait bölge tanımlamalarında kullanılmasının, tarihsel değişimleri sildiği ve süreklilik konusunda yanlış bir algı oluşturduğu' tezini savundu.
Bu başvurunun ardından yapılan incelemelerde, antik kültürel bölgeleri gösteren haritalarda güney Levant bölgesi için 'Kenan' (Canaan) teriminin bilimsel olarak daha uygun olduğu vurgulandı.
Modern Haritalarda BM Terminolojisi Geçerli
British Museum sözcüsü tarafından yapılan açıklamada, yapılan değişikliğin sadece antik dönemleri kapsadığı, modern sınırları gösteren haritalarda ise uluslararası normlara bağlı kalındığı ifade edildi. Müze, günümüz coğrafyasını yansıtan materyallerde Birleşmiş Milletler (BM) terminolojisinin kullanıldığını ve uygun durumlarda 'Filistinli' ifadesinin kültürel veya etnografik bir tanımlayıcı olarak yer almaya devam ettiğini bildirdi.
Antik sergilerdeki diğer panolarda da benzer anakronik ifadelerin yer almaması için kapsamlı bir tarama ve düzenleme çalışmasının planlandığı kaydedildi.


