Gökbilimciler, kozmik ölçekte oldukça yakın sayılabilecek bir mesafede, Dünya'dan 25 ışık yılı uzaklıkta yaşam barındırma ihtimali taşıyan yeni bir ötegezegen keşfetti. Uzay araştırmalarında heyecan yaratan ve GJ 3378b adı verilen bu gök cismi, Zürafa (Camelopardalis) takımyıldızında yer alan sönük bir kırmızı cüce yıldızın yaşanabilir bölge sınırları içerisinde bulunuyor.
California Üniversitesi'nden araştırmacılar, Samanyolu Galaksisi'nin yaklaşık 100 bin ışık yılı genişliğinde olduğunu hatırlatarak, keşfedilen bu yeni gezegenin uzay standartlarına göre hemen yanı başımızdaki komşularımızdan biri sayılabileceğini vurguluyor. Gerekli koşullar sağlandığı takdirde gezegenin sıvı su bulundurmaya uygun olması, bilim dünyasının dikkatini bu bölgeye çevirdi.
İlk Tahminleri Altüst Eden Dünya Benzeri Özellikler
Gezegenin keşfi ilk olarak 2024 yılında, Kanada, Fransa ve Hawaii ortaklığıyla yürütülen teleskop gözlemlerinde gerçekleştirildi. Ancak yakın zamanda farklı teleskoplarla yapılan güncel incelemeler, gezegenin ilk tahminlerden çok daha farklı ve Dünya'ya benzer özelliklere sahip olduğunu ortaya koydu.
İlk bilimsel analizlerde gök cisminin Dünya'nın 5,26 katı kütleye sahip olduğu ve büyük ölçüde gazdan oluşan bir mini Neptün sınıfında yer alabileceği düşünülmüştü. Fakat araştırmacıların yaptığı yeni ölçümler, gerçek kütlenin Dünya'nın yalnızca 2,3 katı olduğunu netleştirdi. Bu gelişme, GJ 3378b'nin bir gaz devi olmaktan ziyade, kayaç yapılı süper Dünya kategorisinde değerlendirilmesi ihtimalini güçlü bir şekilde destekledi.
Araştırma sonuçları aynı zamanda gezegenin kendi yıldızı etrafındaki tam turunu 25 gün değil, 21 gün içerisinde tamamladığını belirledi. Bu hesaplama, gezegenin yıldızına daha yakın bir yörüngede konumlandığını gösterse de mevcut konumu itibarıyla hala yaşanabilir alan sınırlarında kalmasını sağlıyor. İlgili ötegezegen, Dünya'nın Güneş'ten aldığı toplam ışınımın yaklaşık %90'ını alıyor. Eğer gezegen yüzeyinde yoğun ve yeterli bir atmosfere sahipse, sıvı suyun varlığı için gerekli sıcaklık koşullarını kolaylıkla oluşturabilir.
Gezegenin Atmosferi ve Gelecekteki Uzay Görevleri
Şu an için bilim insanlarının çözmesi gereken en büyük belirsizlik, gezegenin kendi atmosferini koruyup koruyamadığı konusu olarak öne çıkıyor. Kırmızı cüce yıldızlar, ürettikleri güçlü yıldız rüzgarları ve yüksek enerjili radyasyon patlamaları ile yakınlarında bulunan gezegenlerin atmosferlerini zamanla parçalayarak yok etme potansiyeline sahip. Gezegen mevcut yörüngesinde yıldızının önünden geçiş yapmadığı için ışığı engelleyerek atmosfer analizi yapılmasını sağlayan geçiş spektroskopisi yöntemi şimdilik kullanılamıyor.
Bu kısıtlamalar nedeniyle GJ 3378b, tamamen radyal hız yöntemi ile tespit edilebildi. Araştırmacılar, gezegenin oluşturduğu kütle çekiminin bağlı olduğu yıldızda yarattığı küçük salınımları ve bu durumun yıldız ışığında meydana getirdiği Doppler kaymasını ölçerek gezegenin varlığını kesinleştirdi.
Net yanıtlara ulaşmak için ise NASA'nın 2040'lı yıllarda uzaya fırlatmayı hedeflediği Yaşanabilir Dünyalar Gözlemevi (Habitable Worlds Observatory) projesi bekleniyor. GJ 3378b, kırmızı cüce yıldızların en yoğun radyasyon etkilerinin görüldüğü bölgenin sınırında yer alsa da araştırmacılar umutlu. Eğer bu gezegen aradan geçen süre zarfında atmosferini korumayı başardıysa, gelecek nesil teknolojik gözlemler sayesinde sadece atmosferik yapısı değil, doğrudan yaşamın kimyasal izleri de tespit edilebilir.
