Et içermeyen beslenme biçimleri ile kanser riski arasındaki ilişkiyi inceleyen geniş kapsamlı bir araştırma, vejetaryen diyet uygulayan kişilerde bazı yaygın kanser türlerinin daha düşük oranda görüldüğünü ortaya koydu.
British Journal of Cancer dergisinde yayımlanan çalışmada, üç kıtadan toplam 1,8 milyon kişinin verileri analiz edildi. Araştırma, etsiz beslenme ile kanser riski arasındaki bağlantıya dair bugüne kadarki en kapsamlı değerlendirmelerden biri olarak niteleniyor.
Çalışma kapsamında katılımcılar vegan, vejetaryen, pesketaryen, kırmızı ve işlenmiş et tüketmeyip yalnızca kümes hayvanı eti tüketenler ve et yiyenler olmak üzere gruplara ayrıldı. Katılımcılar ortalama 16 yıl boyunca takip edildi.
Hangi Kanser Türlerinde Risk Daha Düşük?
Araştırma bulgularına göre, et tüketenlerle karşılaştırıldığında vejetaryenlerde:
Multipl miyelom riski yüzde 31
Böbrek kanseri riski yüzde 28
Pankreas kanseri riski yüzde 21
Prostat kanseri riski yüzde 12
Meme kanseri riski yüzde 9
daha düşük bulundu.
Buna karşılık, yemek borusunun yaygın kanser türlerinden biri olan skuamöz hücreli özofagus karsinomu riskinin vejetaryenlerde iki katına çıktığı belirlendi.
Pesketaryenlerde meme, böbrek ve bağırsak kanseri riskinin daha düşük olduğu görüldü. Yalnızca kümes hayvanı eti tüketenlerde ise prostat kanseri riskinin daha düşük olduğu saptandı.
Vegan grupta kolorektal kanser riskinin yüzde 40 daha yüksek olduğu bildirildi. Ancak araştırmacılar, bu bulgunun az sayıda vakaya dayandığını ve temkinli değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Beslenme İçeriği ve Olası Etkiler
Araştırma, vejetaryen bireylerin genellikle daha fazla meyve, sebze ve lif tükettiğini, işlenmiş etten kaçındığını ortaya koydu. Buna karşılık bu beslenme biçimlerinin protein, doymuş yağ ve B12 vitamini gibi bazı mikro besinler açısından daha düşük; lif ve C vitamini açısından ise daha yüksek içerik sunduğu belirtildi.
Araştırmacılar, vejetaryen beslenmenin tüketilmeyen gıdalarla tanımlandığını, dolayısıyla farklı içeriklere sahip olabileceğini ifade etti.
Avrupa’da Kanser Yükü
Avrupa’da yaklaşık her 20 kişiden biri kanserden etkileniyor. Son tahminlere göre Avrupa Birliği ülkelerinde 2024 yılında 2,7 milyon yeni kanser vakası görüldü. Vakaların önemli bölümünü meme, prostat, kolorektal ve akciğer kanserleri oluşturuyor.
Kanser vakalarının yüzde 54’ü ve kansere bağlı ölümlerin yüzde 56’sı erkeklerde kaydedildi.
Araştırma sonuçları, beslenme alışkanlıkları ile kanser riski arasındaki ilişkiye dair mevcut bulguları genişleterek, farklı diyet türlerinin olası fayda ve risklerini ortaya koyuyor.
