Türkiye, Suriye hükümetinin daveti üzerine, ülkede bulunan kimyasal silah kalıntılarının imhasına yönelik kurulan uluslararası görev gücüne katıldı. Bu adım, Suriye’de devrik Esed rejiminden kalan kimyasal silah mirasının ortadan kaldırılmasına yönelik yürütülen çalışmalara destek amacı taşıyor.
Söz konusu süreç, 10 Ekim 2025’te Kimyasal Silahların Yasaklanması Teşkilatı İcra Konseyi’nde alınan karar doğrultusunda başlatıldı. Kararda, Suriye’deki kimyasal silah kalıntılarının hızlandırılmış şekilde ve yerinde imha edilmesi için uluslararası destek sağlanması öngörüldü.
Kimyasal Silahların İmhasında Uluslararası İşbirliği
Kimyasal Silahlar Sözleşmesi kapsamında, her ülkenin sahip olduğu kimyasal silahları imha etmesi ulusal bir sorumluluk olarak tanımlanıyor. Ancak Suriye’de önceki yönetim döneminde yürütülen programın gizli olması, kayıtların akıbetine dair belirsizlikler ve kapasite eksiklikleri nedeniyle uluslararası destek süreci devreye alındı.
Bu kapsamda, Suriye hükümeti ile işbirliği içinde, kimyasal silah kalıntılarının tespit edilmesi, doğrulanması, kontrol altına alınması ve imhası amacıyla uluslararası bir mekanizma oluşturuldu.
“Özgürlüğün Nefesi Görev Gücü” Nasıl Çalışacak?
“Özgürlüğün Nefesi Görev Gücü” adı verilen yapı kapsamında, Suriye’ye teknik, lojistik ve eğitim desteği verilmesi planlanıyor. Ayrıca uluslararası toplumun sağlayacağı katkıların koordinasyonu da bu yapı üzerinden yürütülecek.
Görev gücünde Türkiye’nin yanı sıra Katar, ABD, İngiltere, Fransa, Almanya ve Kanada ile Kimyasal Silahların Yasaklanması Teşkilatı Teknik Sekretaryası yer alıyor.
Sahadaki Çalışmaların Kapsamı
Görev gücü üyelerinin katkıları şu başlıklar altında toplanıyor:
Sahada yürütülecek keşif faaliyetlerinin güvenli şekilde gerçekleştirilmesi
Tespit edilen kimyasal maddelerin güvenli biçimde kontrol altına alınması
Gerekli durumlarda depolanması veya yerinde imha edilmesi
İmha süreçleri için teknik destek sağlanması
Suriye’nin sağlık altyapısının kimyasal risklere karşı güçlendirilmesi
Faaliyetler New York’taki Törenle Başladı
Görev gücünün faaliyetlerinin resmen başlaması dolayısıyla New York’ta bir tören düzenlendi. Törene görev gücü ülkelerinin temsilcileri katılırken, Türkiye’yi Birleşmiş Milletler nezdindeki Daimi Temsilcisi Büyükelçi Ahmet Yıldız temsil etti.
Türkiye’nin Sağladığı Katkılar Dikkat Çekiyor
Türkiye, görev gücü kapsamında Suriye ile işbirliği içinde çeşitli bölgelerde insani amaçlı mayın temizleme faaliyetleri yürütüyor. Bu çalışmalarla patlamamış savaş kalıntılarının imhasına katkı sağlanıyor.
Ayrıca Türkiye, görev gücü çerçevesinde yürütülen uluslararası faaliyetlere siyasi, teknik ve lojistik destek sunuyor. Bu kapsamda 16-17 Şubat tarihlerinde Ankara’da düzenlenen çalıştayda, Suriye’nin kimyasal silah kalıntılarından arındırılmasına yönelik kapasite eksiklikleri detaylı şekilde ele alındı ve destek planları oluşturuldu.
Suriye’nin Kapasitesi Güçlendirilecek
Yürütülen çalışmalarla, Suriye’nin kimyasal silah kalıntılarını güvenli şekilde ortadan kaldırma kapasitesinin artırılması hedefleniyor. Bu kapsamda uluslararası işbirliğiyle hem teknik altyapı hem de insan kaynağı güçlendirilecek.
