ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’da gerçekleştirdiği açıklamalarda transatlantik ittifakını sarsacak ifadeler kullandı. İran’daki askeri sürece yönelik destek alamadığı müttefiklerine tepki gösteren Trump, İspanya ve İtalya’daki askeri varlığın ciddi oranda azaltılabileceğini söyledi. Oval Ofis’te gazetecilerin sorularını yanıtlayan Trump, "Neden yapmayayım ki? İtalya bize yardımcı olmadı, İspanya ise kesinlikle korkunçtu" diyerek sürecin sinyalini verdi.
Üçüncü ayına giren askeri operasyonlar kapsamında Washington-Berlin hattında yaşanan gerilim, Akdeniz’deki diğer müttefiklere de sıçramış durumda. Trump’ın bu çıkışı, bir gün önce Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in ABD’nin stratejisini eleştirmesinin ardından gelmesi, ittifak içindeki krizin derinleştiğini gösteriyor.
NATO İçindeki Savunma Harcamaları Krizi Derinleşiyor
Krizin temelinde sadece İran politikası değil, aynı zamanda savunma bütçelerine ayrılan paylar da yer alıyor. Trump yönetimi, tüm NATO üyelerinin savunma harcamalarını GSYH’nin yüzde 5’ine çıkarma şartını koşmuştu. Lahey Zirvesi’nde İspanya’nın bu hedefi kabul etmemesi ve Başbakan Pedro Sanchez’in ulusal çıkarları ön planda tutan tutumu, Washington ile Madrid arasındaki ipleri kopardı.
Resmi verilere göre 2025 sonu itibarıyla Almanya’da 36 binden fazla, İtalya’da yaklaşık 13 bin ve İspanya’da 4 bine yakın aktif ABD askeri bulunuyor. Bu sayıların ne düzeyde azaltılacağı henüz netleşmese de uzmanlar, özellikle lojistik ve stratejik üslerin bulunduğu bu bölgelerdeki çekilmenin küresel savunma mimarisini değiştirebileceğini öngörüyor.
Ekonomik Etkiler: Petrol Fiyatları ve Hürmüz Boğazı
Bölgedeki askeri hareketlilik ve diplomatik belirsizlikler, küresel piyasaları doğrudan etkiliyor. Hürmüz Boğazı’ndaki güvenliğin riske girmesi ve İran ile yaşanan çatışma süreci, enerji maliyetlerini zirveye taşıdı. Savaş öncesinde 70 dolar seviyelerinde seyreden Brent petrol, son gelişmelerle birlikte 114 dolara kadar yükseldi.
Trump, müttefiklerini Hürmüz Boğazı’nın açık tutulması ve nükleer tehdidin ortadan kaldırılması konularında sorumluluk almamakla eleştirirken, İspanya’nın NATO üyeliğinin askıya alınması bile tartışılan başlıklar arasında yer alıyor. ABD yönetiminin, askeri varlığı azaltma planını önümüzdeki haftalarda somut bir takvime bağlaması bekleniyor.
