ABD'nin, Grönland konusunda Danimarka'ya destek veren 8 Avrupa ülkesine ek gümrük vergisi uygulama kararı, Arktik bölgesindeki güvenlik dengelerine ilişkin endişeleri artırdı.
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, ülke medyasına yaptığı açıklamada, Avrupa'nın Trump'ın tehditlerine boyun eğmeyeceğini vurguladı.
Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Løkke Rasmussen ise Oslo'da düzenlenen basın toplantısında ABD'nin gümrük kararını 'rahatsız edici' olarak nitelendirerek, 'Bu, durumu daha zor ve paradoksal hâle getiriyor.' dedi.
AB'den sert tepki: Transatlantik ilişkiler uyarısı
Trump'ın Grönland'a destek veren Avrupa ülkelerine ek gümrük vergisi uygulanacağı yönündeki açıklamasına Brüksel'den hızlı tepki geldi.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, ortak açıklamalarında bu kararın transatlantik ilişkileri zayıflatacağını ve tehlikeli bir sarmala yol açacağını bildirdi.
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da söz konusu kararın Rusya ve Çin'i memnun edeceğini dile getirdi.
Avrupa Parlamentosu'ndaki büyük siyasi gruplar, Trump'ın açıklamalarının ardından Temmuz 2025'te varılan AB-ABD ticaret anlaşmasının onaylanmayacağını duyurdu.
Bu gelişmeler üzerine AB ülkelerinin büyükelçileri olağanüstü toplantıda bir araya geldi.
AB Konseyi Başkanı Costa, liderlerin olağanüstü AB Liderler Zirvesi'nde toplanacağını açıklarken, kulislerde ABD'ye karşı 93 milyar avroluk misilleme tarifesi uygulanabileceği konuşuluyor.
NATO devrede, Grönland'da sokaklar hareketli
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, 17 Ocak'ta ABD Başkanı Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde Grönland ve Arktik güvenliğini ele aldıklarını açıkladı.
Rutte'nin, Davos'ta Trump ile yüz yüze görüşmesi ve NATO karargahında Danimarka Savunma Bakanı ile Grönland Dışişleri Bakanı'nı ağırlaması bekleniyor.
21-22 Ocak'ta yapılacak NATO Genelkurmay Başkanları Toplantısı'nda da ana gündem maddesinin Grönland olacağı öngörülüyor.
Öte yandan, 17 Ocak'ta Grönland'ın başkenti Nuuk'ta binlerce kişinin katılımıyla düzenlenen protesto, adanın bugüne kadarki en büyük gösterisi olarak kayıtlara geçti. Göstericiler, ABD'nin Nuuk Konsolosluğu önünde 'Satılık değiliz' yazılı dövizler taşıdı.
Aynı gün Kopenhag başta olmak üzere Danimarka genelinde de Trump'ın açıklamalarına karşı protestolar düzenlendi.
Trump, daha önce Grönland'ın 'Altın Kubbe savunma sistemi için hayati öneme sahip olduğunu' savunmuş, ABD'nin adayı 'tamamen ve eksiksiz biçimde satın alma' niyetini açıkça dile getirmişti.
Grönland yönetimi ve Danimarka ise bu yaklaşımı kesin bir dille reddederken, Avrupa ülkeleri bölgeye askerî birlik ve subay gönderme kararı aldı.
Trump, buna karşılık Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya'ya yönelik 1 Şubat 2026'dan itibaren yüzde 10, 1 Haziran 2026'dan sonra ise yüzde 25 gümrük vergisi uygulanacağını duyurdu.
Vergilerin, Grönland'ın satın alınmasına yönelik bir anlaşmaya varılana kadar yürürlükte kalacağı bildirildi.
