Uzmanlar, "El Nino" olarak bilinen iklim olayının bu yaz ortaya çıkma ihtimalinin yüksek olduğunu ve beklentilerin üzerinde bir şiddete ulaşabileceğini belirtiyor. Söz konusu bu durumun, "süper El Nino" adıyla anılan şiddetli bir hava olayına dönüşebileceği ve gelecek yıl aşırı hava olaylarını körükleyerek küresel sıcaklıkları rekor seviyelere taşıyabileceği öngörülüyor. Meteorologlar, önümüzdeki yıl yaşanabilecekler hakkında daha net tahminler yürütebilmek adına Büyük Okyanus'ta (Pasifik Okyanusu) gelişen iklim modellerini yakından takip ediyor.
Güçlü Bir El Nino 2026 İçin Ne Anlama Geliyor?
Gelişmesi muhtemel güçlü bir El Nino dalgasının, 2026 yılını küresel sıcaklık rekorlarını kırmaya aday bir yıla dönüştürebileceği ifade ediliyor. Bu hava olayının, dünyanın farklı bölgelerinde şiddetli fırtınalardan kuraklığa kadar değişen ve yıkıcı etkileri olabilecek bir dizi sonuca yol açabileceği uyarısı yapılıyor. Climate Central İklim Bilimcisi ve Medya Direktörü Tom Di Liberto, konuyla ilgili olarak, durumun henüz kesinleşmemiş olmasına rağmen El Nino için gerekli koşulların mevcut olduğunu belirtti. Bahar aylarındaki tahminlerin, yaz aylarında yaşanabilecek beklenmedik değişiklikleri hesaba katamayacağını sözlerine ekleyen Di Liberto, "yine de riskin endişe duyulacak kadar yüksek olduğunu" vurguladı.
El Nino Nedir ve Nasıl Gelişir?
Okyanus ve atmosfer, iklim dengesi açısından ayrılmaz bir bütünlük içindedir. Bu nedenle tahmin uzmanları, dünyadaki gelecekteki hava durumlarını öngörebilmek adına okyanus sıcaklıklarını ve mevcut koşulları yakından incelemektedir. El Nino, orta ve doğu tropikal Pasifik Okyanusu'ndaki yüzey sularının ısınmasıyla karakterize edilen bir hava olayıdır. Bilim insanları bu durumu üç temel evrede gözlemler: La Nina evresinde deniz yüzeyi sıcaklıkları ortalamanın altına düşerken, nötr koşullarda her iki olay da görülmez ve sıcaklıklar ortalama seviyelerde seyreder. Bu üç durum, ABD Ulusal Hava Durumu Servisi'ne göre kuzey yarımkürede ilkbaharda gelişme eğiliminde olan ve 3 ila 7 yılda bir değişen "El Nino-Güney Salınımı"nı (Enso) oluşturmaktadır.
El Nino yıllarında, ılık suları batıya doğru iten rüzgarlar zayıflar veya yön değiştirerek Pasifik'in söz konusu bölgesindeki yüzey sularının ısınmasına olanak tanır. Normallerin en az 0,5°C üzerinde sıcaklıklarla kendini gösteren bu durum, hava koşullarını ciddi ölçüde etkiler ve genellikle küresel sıcaklıkları yeni zirvelere taşır. ABD İklim Tahmin Merkezi'nin son öngörülerine göre koşullar şu anda La Nina'dan nötr bir modele doğru geçiş yapsa da, modeller El Nino'nun bu yaz ortaya çıkma ve en azından yıl sonuna kadar devam etme ihtimalinin %62 olduğunu gösteriyor.
El Nino'nun Hava Olaylarına Olası Etkileri
Birçok farklı faktör hava durumunu etkilese de El Nino, atmosferik dengede büyük bir değişikliğe yol açabilir. Jet akımlarını değiştiren ve yağış modellerini alt üst eden bu fenomen, dünyanın bazı bölgelerinde fırtınaları şiddetlendirirken bazı bölgelerini kuraklığa sürükleyebilir. Ayrıca kısa süreliğine de olsa artan sıcaklıkları daha da yükseltme potansiyeline sahiptir. 2015 yılında yaşanan "Süper El Nino" olayında Etiyopya'da şiddetli kuraklık, Porto Riko'da su kesintileri görülmüş ve Pasifik Okyanusu'nun kuzeyinde yıkıcı bir kasırga sezonu yaşanarak rekorlar kırılmıştır.
Süper El Nino Neden Gündemde?
"Süper El Nino" terimi, deniz yüzeyi sıcaklıklarının en az 2°C'ye kadar yükseldiği, daha şiddetli ve nadir görülen olayları tanımlamak için kullanılır. Bu durum 1950'den bu yana yalnızca birkaç kez yaşanmıştır. Sıcaklıklar ne kadar yükselirse, El Nino'nun etkilerinin de o kadar şiddetlenmesi beklenir. Albany Üniversitesi Atmosfer ve Çevre Bilimleri Profesörü Dr. Paul Roundy, "140 yılın en güçlü El Nino olayının yaşanma potansiyelinin gerçek" olduğunu belirtti.
Tahminler ve Hazırlık Süreci
Uzmanlar, genel ısınma eğilimlerinin tahminleri etkileyebileceğini ve ilkbahar aylarının (bahar öngörülebilirlik bariyeri) net tahminler için zorlu bir dönem olduğunu belirtse de, modellerin El Nino gelişimi için yüksek bir olasılık sunduğu vurgulanıyor. Dünya Meteoroloji Örgütü Genel Sekreteri Celeste Saulo, durumun yakından izlendiğini ve bu tür mevsimsel tahminlerin milyonlarca dolarlık ekonomik kayıpları önlemede ve hayat kurtarmada kritik bir rol oynadığını ifade etti.
