TBMM Genel Kurulu, toplumun hassas kesimlerini yakından ilgilendiren Sosyal Hizmetler Kanunu teklifinde kritik maddeleri yasalaştırdı. Kabul edilen 6 yeni madde ile devlet korumasında yetişen gençlerin işe yerleşme şartlarından, sosyal hizmet kuruluşlarındaki güvenlik önlemlerine kadar pek çok alanda köklü değişiklikler yapıldı.
Devlet Korumasındaki Gençler İçin İstihdam Şartları Netleşti
Yeni düzenleme ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesinde yetişen gençlerin kamu kurumlarında istihdam edilme kriterleri daha somut hale getirildi. Gençlerin bu haktan yararlanabilmesi için belirlenen temel şartlar şöyle:
Süre Şartı: Korunma veya bakım tedbir kararı altında, en az 5 yıl boyunca kuruluş bakımı veya koruyucu aile hizmetinden faydalanmış olmak.
Reşitlik Durumu: 18 yaşını doldurduğu tarihte fiilen bu hizmetlerden yararlanmaya devam ediyor olmak.
Vatandaşlık ve Mezuniyet: İlgili kararlar sona erdiğinde Türk vatandaşı olmak ve en az ortaöğretim mezunu olmak.
Devamsızlık Kriteri: 14 yaşından itibaren kurumdan veya koruyucu aile yanından toplamda 90 günden fazla izinsiz ayrılmamış olmak.
Başvuru Yaşı: Korunma kararının bitişinden itibaren 5 yıl içinde başvuruda bulunmak ve 30 yaşından gün almamış olmak.
Kamu kurumları, toplam kadro ve pozisyonlarının binde birini bu kapsamdaki gençlerin istihdamı için ayıracak. Yerleştirmeler, merkezi sınav sonuçlarına göre yapılacak ve hak sahipleri bu imkandan yalnızca bir kez faydalanabilecek.
Özel Sektöre Teşvik: 5 Yıl Boyunca Primler Hazine’den
Devlet korumasından ayrılan gençlerin özel sektörde istihdamını desteklemek amacıyla önemli bir teşvik mekanizması kuruldu. Bu kapsamdaki kişileri işe alan işverenlerin; malullük, yaşlılık, ölüm, kısa vadeli sigorta ve genel sağlık sigortası primlerinin tamamı 5 yıl süreyle Hazine tarafından karşılanacak. Ayrıca işsizlik sigortası primlerinin hem sigortalı hem de işveren hissesinin tamamı bu teşvik kapsamına dahil edildi.
Yatılı Kuruluşlarda Yazılım Destekli Kamera Dönemi
Sosyal hizmet kalitesini artırmak ve güvenliği en üst seviyeye çıkarmak amacıyla yatılı kuruluşlarda yazılım destekli kamera sistemleri kurulacak. Bu sistemler; suçun önlenmesi, acil durumlara hızlı müdahale ve bireylerin genel iyilik halinin takibi için kullanılacak.
Elde edilen kişisel verilerin korunması konusunda ise sıkı kurallar getirildi:
Veriler, adli veya idari bir soruşturmaya konu olmazsa 2 yıl sonra silinecek.
Mahkeme kararı olmadan hiçbir kurum veya kişiyle paylaşılamayacak.
Veriler, politika geliştirme amacıyla ancak anonim hale getirilerek kullanılabilecek.
Kadın Konukevlerinde Harçlık Düzenlemesi
Geliri bulunmayan ve kadın konukevlerinden yararlanan kadınlar ile yanlarındaki çocuklara yönelik destekler de yasalaştı. Başka bir yerden maddi yardım almayan kadınlara ve beraberindeki çocuklara, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı kuruluşlarda kalan çocuklara verilen miktarda net harçlık ödenecek. Bu ödemelerden herhangi bir kesinti yapılamayacak.
Hizmetin Devamlılığı ve Denetim
Kapatılmasına karar verilen yatılı kuruluşlarda hizmetin aksamaması için yönetim yetkisi valiliklere verildi. Başka bir yere nakli yapılamayan kişilere, uygun bir yer bulunana kadar azami 6 ay daha mevcut merkezde hizmet verilecek. Ayrıca, kuruluş müdürleri hakkında fiziksel, cinsel veya psikolojik zarar verme eylemlerinden dolayı kovuşturma açılması halinde, süreç sonuçlanana kadar valiliklerce gerekli tedbirler alınabilecek.
Meclis'teki görüşmeler, 12. maddenin kabul edilmesinin ardından bir sonraki birleşime kadar ara verilerek sonlandırıldı. Sosyal hizmet alanındaki bu değişimlerin, hak kayıplarını önlemek adına kademeli bir geçiş süreciyle uygulanması bekleniyor.
