Hayvanlar aleminin bilişsel yetenekleri ve insanlarla olan iletişim becerileri üzerine yapılan bilimsel çalışmalara bir yenisi daha eklendi. Evcil hayvanların insan davranışlarını ve seslerini ne derece anlamlandırdığı sorusu, bilim insanlarının uzun süredir üzerinde çalıştığı konular arasında yer alıyor.
Genellikle köpekler ve atlar üzerinde yoğunlaşan bu tür araştırmalar, bu kez çiftlik hayvanlarından keçilerin dünyasına ışık tuttu. İsviçre'de gerçekleştirilen yeni bir araştırma, keçilerin insan sesinin yönünü ve tonunu takip ederek gizlenmiş nesnelerin yerini tespit etme becerisine sahip olduğunu gösterdi.
Köpeklere Benzer Bilişsel Yetenekler Sergiliyorlar
İsviçre'deki Zürih Üniversitesinden araştırmacıların yürüttüğü çalışmada, keçilerin insanlardan gelen iletişimsel ipuçlarını değerlendirme konusunda daha önce sanılandan çok daha gelişmiş bir algıya sahip olduğu belirlendi. Bilim insanları, keçilerin bu alandaki becerilerini test etmek amacıyla özel bir deney düzeneği hazırladı. Araştırma kapsamında iki kova, bir ahşap paravanın iki ayrı yanına yerleştirildi. Deney öncesinde hayvanlar bu mekanizmaya ve çevreye alıştırıldı. Ardından araştırmacılar, keçilerin görüş alanının dışında kaldığı bir sırada kovalardan birinin içerisine ödül olarak çiğ makarna yerleştirdi.
Üç Farklı Ses Senaryosu Test Edildi
Deneyin ilerleyen aşamalarında bir araştırmacı paravanın arkasına gizlenerek hayvanlar üzerinde üç farklı senaryo uyguladı. İlk senaryoda araştırmacı, yiyeceğin bulunduğu kovanın yönüne doğru dönerek heyecanlı bir ses tonuyla konuştu. İkinci uygulamada araştırmacı tamamen sessiz kaldı. Üçüncü ve son senaryoda ise sırtını kovalara dönerek tamamen farklı bir yöne doğru konuşmayı sürdürdü. Konuşma aşamalarının tamamlanmasının ardından serbest bırakılan keçilerin hangi kovaya doğru yöneldikleri ve seçimleri tek tek kayıt altına alındı.
Sesli İşaret Etme Deneylerinde Yüksek Başarı
Toplam 29 keçinin katıldığı ve her bir hayvan için 12'şer kez tekrarlanan denemeler, istatistiksel olarak dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. Araştırmacının yiyeceğin bulunduğu doğru kovaya yönelerek konuştuğu durumlarda, keçilerin ortalama yüzde 60 oranında doğru seçim yaptığı tespit edildi. Buna karşın, araştırmacının sessiz kaldığı denemelerde doğru tahmin oranı yüzde 47'de kalırken, farklı yöne doğru konuştuğu kontrol denemelerinde ise başarı oranı yüzde 49 olarak ölçüldü. Bu veriler, keçilerin rastgele bir seçim yapmadığını, doğrudan insan sesinin yönünü rehber edindiğini doğruladı.
Bilim Dünyasında 'Sesli İşaret Etme' Kavramı
Prestijli bilimsel dergilerden 'Royal Society Open Science'ta yayımlanan çalışmanın yazarlarından Prof. Simon Townsend, elde edilen bulguları değerlendirdi. İnsan sesinin yönünü izleme becerisini bilimsel literatürde "sesli işaret etme" şeklinde nitelendiren Townsend, bu iletişim biçiminin insanların fiziksel olarak bir yönü elleriyle göstermelerine benzer bir etki yarattığını belirtti.
