NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, uluslararası kamuoyunu meşgul eden 'İttifakın sonu geliyor' tartışmalarına Brüksel'den yanıt verdi. Özellikle ABD'nin, bir diğer NATO müttefiki olan Danimarka'ya ait Grönland topraklarını güç kullanarak ele geçirme ihtimali ve bu durumun ittifakı parçalayacağı senaryoları üzerine konuşan Rutte, kriz iddialarına temkinli yaklaştı. Avrupa Parlamentosu'ndaki Renew Europe grubu etkinliğinde konuşan Genel Sekreter, konuyu doğrudan bir çatışma olarak değil, Kuzey Kutbu'nun güvenliği çerçevesinde ele aldıklarını vurguladı.
Rutte, Rusya'nın saldırgan politikalarının değişeceğine dair hiçbir işaret olmadığını belirterek, Moskova'nın Pekin, Tahran ve Pyongyang ile iş birliği yaparak Ukrayna'daki savaşı körüklediğini ifade etti. ABD'nin NATO'ya olan bağlılığının 'kesin' olduğunu savunan Rutte, Washington'ın Avrupa ve Kanada'dan güvenlik için daha fazla maddi sorumluluk almalarını beklemesinin adil bir talep olduğunu dile getirdi.
Ukrayna İçin Üç Aşamalı Güvenlik Planı
Brüksel'deki toplantının en dikkat çekici başlıklarından biri Ukrayna'ya sağlanacak güvenlik garantileriydi. 6 Ocak'ta Paris'te düzenlenen Gönüllüler Koalisyonu toplantısının sonuçlarını değerlendiren Rutte, Kiev yönetimi için 'neredeyse tamamlanmış bir paket' hazırladıklarını duyurdu. Buna göre güvenlik garantileri üç sacayağı üzerine kurulacak:
- İlk Savunma Hattı: Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin kendi kapasitesi.
- Gönüllüler Koalisyonu: İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron öncülüğünde kurulan yapı.
- ABD Faktörü: Rutte, ABD'nin sürece tamamen dahil olduğunu ve güvenlik garantilerinin sağlanmasında Washington'ın katılımının hayati önem taşıdığını vurguladı.
Arktik Bölgesinde Rusya ve Çin Tehdidi
Grönland tartışmalarının gölgesinde Rutte'ye, ABD'nin Danimarka toprağı üzerindeki tehditkar söylemleri defalarca soruldu. Rutte, ABD Başkanı Trump'ın ilk döneminden bu yana Kuzey Kutbu'ndaki tehditler konusunda İttifak'ı uyardığını hatırlattı. Bölgede Rusya ile birlikte 7 NATO ülkesinin bulunduğuna dikkat çeken Genel Sekreter, deniz yollarının açılmasıyla birlikte Rusya ve Çin'in bölgede daha aktif hale geldiğini belirtti.
Rutte, müttefikler arasında perde arkasında yürütülen görüşmelere dair yorum yapmaktan kaçınarak diplomasi kartını oynadı. Geçmişte Türkiye ve Yunanistan arasındaki gerilimlerde de benzer bir sessizlik politikası izlendiğini hatırlatan Rutte, 'Müttefikler arasındaki görüşmeler olduğunda asla yorum yapmıyorum. Ancak Arktik'te hepimizin birlikte çalışma konusunda tam bir fikir birliği içinde olduğu hakkında sizi temin edebilirim' ifadelerini kullandı. Grönland halkının endişeli bekleyişi sorulduğunda ise 'Saf olmayalım, bu sadece Grönland için geçerli değil, tüm Kuzey Kutbu için geçerli' diyerek tehdidin küresel boyutuna işaret etti.
'Henüz Ayrılmayı Planlamıyorum'
Toplantının en ilginç anlarından biri, Rutte'ye yöneltilen 'NATO'nun son Genel Sekreteri siz misiniz?' sorusuyla yaşandı. İttifakın geleceğine yönelik endişeleri yansıtan bu soruya esprili bir dille yaklaşan Rutte, 'Henüz ayrılmayı planlamıyordum ama bir gün bir halefim olacağından eminim' yanıtını verdi. Görev süresi hakkında net konuşmayan Rutte, 'Bu arada görevde ne kadar kalacağımı bilmiyorum, kimse bunu bana söylemedi' diyerek sözlerini tamamladı. Rutte, bir NATO üyesinin diğerinin toprağını işgal tehdidinde bulunmasının kabul edilebilir olup olmadığı yönündeki ısrarlı soruları ise yanıtsız bıraktı.
