İtalya hükümeti, İran genelinde yayılan protesto dalgası ve göstericiler arasında çok sayıda can kaybı yaşandığına dair gelen raporlar üzerine sessizliğini bozdu. Roma yönetimi, ülkedeki son durumu ve tırmanan gerilimi 'büyük bir endişeyle' takip ettiğini resmen bildirdi. Başbakanlık Sarayı Chigi'den yapılan yazılı açıklamada, diplomatik kanallardan İran makamlarına net mesajlar verildi.
Yapılan açıklamada, 'İtalyan hükümeti, İran'da son günlerde yaşanan durumu ve göstericiler arasında çok sayıda ölü bulunduğuna dair gelen haberleri büyük bir endişeyle takip ediyor' ifadelerine yer verildi. İtalya, krizin çözümü noktasında İran makamlarından, ifade özgürlüğü ve barışçıl toplanma hakkı da dahil olmak üzere temel insan haklarına saygı gösterilmesini talep etti. Ayrıca meydanlarda protesto eden sivillerin güvenliğinin sağlanması gerektiği vurgulandı. Roma yönetiminin tek başına hareket etmediği, Avrupa Birliği ve G7'deki stratejik ortaklarıyla koordinasyon halinde olduğu belirtildi. İtalya, İran halkının özgürlük ve eşit haklar yönündeki beklentilerine yanıt verecek olumlu bir çözüm için diplomatik çabalarını sürdürüyor.
Ekonomik Kriz Sokağa Taştı: Olayların Arka Planı
İran'daki toplumsal huzursuzluğun fitili, 28 Aralık 2025 tarihinde ateşlendi. Ülkedeki yerel para biriminin döviz karşısında yaşadığı sert değer kaybı ve derinleşen ekonomik sorunlar, halkın tepkisini sokağa taşımasına neden oldu. İlk olarak Tahran Büyük Çarşı esnafının başlattığı kepenk kapatma ve protesto eylemleri, kısa sürede ülkenin birçok kentine yayılarak kitlesel bir harekete dönüştü. Ekonomik taleplerle başlayan gösteriler, zamanla daha geniş kapsamlı hak arayışlarına evrildi.
Bilanço Ağırlaşıyor: Yüzlerce Can Kaybı ve Binlerce Gözaltı
Sahadan gelen bilgiler, müdahalenin boyutunun ciddiyetini ortaya koyuyor. İran resmi makamlarından ölen ya da yaralananlara ilişkin henüz kapsamlı bir açıklama yapılmazken, bağımsız kaynaklar endişe verici rakamlar paylaşıyor. İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), 13 Ocak'ta yayımladığı raporda gösterilerin 16. gününe dair çarpıcı veriler sundu.
Rapora göre olaylarda şu ana kadar toplam 664 kişi hayatını kaybetti. Bu kayıpların 133'ünün emniyet görevlisi, birinin savcı ve 9'unun 18 yaşın altındaki çocuklar olduğu belirtildi. Ayrıca operasyonlar kapsamında 10 bin 721 kişinin gözaltına alındığı kaydedildi.
Gerilimin tırmanmasıyla birlikte iletişim kanallarına yönelik kısıtlamalar da devreye girdi. Protestolarda şiddet olaylarının artması ve polis müdahalesinin sertleşmesi üzerine, 9 Ocak tarihinden itibaren ülke genelinde internet erişimi kesildi. Dijital karartma, sahadan sağlıklı bilgi akışını zorlaştırırken, uluslararası toplumun tepkisini çeken bir diğer unsur oldu. İtalya ve Batılı müttefikler, sürecin barışçıl bir zemine oturması için çağrılarını yineliyor.
