İngiliz gazeteci Lizzie Porter'ın sosyal medya üzerinden yaptığı market fiyatları karşılaştırması büyük yankı uyandırdı. Porter, İstanbul ve Birleşik Krallık’taki online market sepetlerini karşılaştırarak Türkiye’deki hayat pahalılığını ve yüksek enflasyonun etkilerini verilerle paylaştı. Yapılan hesaplamaya göre, 19 temel üründen oluşan bir alışveriş listesi İstanbul’da sterlin bazında Londra’dan çok daha yüksek bir maliyete ulaşıyor. Porter, İstanbul ve Birleşik Krallık’ta benzer temel ürünlerden oluşan iki online sepeti kıyasladığını belirterek, Türkiye'deki alışverişin sterlin bazında dahi daha pahalıya geldiğini ifade etti.
Yapılan kıyaslamada her iki ülkede de mevcut olan en ucuz ürünler ve birbirine en yakın gramajlar tercih edildi. Birleşik Krallık’ta Sainsbury’s üzerinden alınan 19 temel ürünün toplam maliyeti 44,53 sterlin seviyesinde kalırken, İstanbul’da zincir bir market üzerinden oluşturulan benzer sepetin tutarı 4 bin 425 TL yani güncel kurla yaklaşık 71,99 sterlin seviyesine ulaştı. Bu tablo, İstanbul'daki temel gıda sepetinin Londra'daki muadiline göre yaklaşık yüzde 60 oranında daha pahalı olduğunu gösteriyor.
Türkiye'de Özellikle Et ve Kahve Fiyatları Rekor Kırıyor
Porter, Türkiye’deki toplam sepet tutarının bu denli yükselmesinde özellikle sığır eti ve hazır kahve fiyatlarının belirleyici olduğunu ifade etti. Analizde, et ve kahve gibi ürünlerin Türkiye'deki fiyatlarının toplam maliyeti ciddi şekilde yukarı çektiği görüldü. Zeytinyağı fiyatlarının her iki ülkede birbirine oldukça yakın seviyelerde seyrettiği kaydedilirken; yumurta, süt ve soğan gibi bazı temel gıdalar ise Türkiye’de Birleşik Krallık’a kıyasla sterlin bazında daha ekonomik kalmaya devam ediyor. Ancak bu ürünlerdeki düşük fiyatlar, et ve kahvedeki devasa farkı kapatmaya yetmiyor.
Gelir ve Gider Dengesi: Asgari Ücret Karşılaştırması
Fiyat karşılaştırmasının yanı sıra ülkeler arasındaki gelir düzeyi farklarına da dikkat çekildi. Türkiye’de aylık brüt asgari ücret yaklaşık 33 bin 30 TL, yani 538 sterlin düzeyinde bulunuyor. Birleşik Krallık’ta ise 21 yaş üstü çalışanlar için belirlenen saatlik brüt asgari ücret 12,71 sterlin olarak uygulanıyor. Haftalık 35 saatlik bir çalışma düzeni esas alındığında, Birleşik Krallık'taki bir çalışanın haftalık kazancı yaklaşık 445 sterlin seviyesine ulaşıyor. Bu veriler ışığında, İngiltere'de asgari ücretle çalışan birinin 1 haftalık kazancı, Türkiye'deki aylık asgari ücretin büyük bir kısmına karşılık geliyor.
Porter, Birleşik Krallık’ta da ciddi bir yaşam maliyeti krizi yaşandığını ancak Türkiye’deki durumun enflasyon nedeniyle çok daha sarsıcı bir boyutta olduğunu vurguladı. Gazeteci, asıl odağın Türkiye’deki enflasyon oranlarının yaşam maliyetlerini gelir artışlarının çok üzerine taşıması olduğunu belirtti. Sosyal medyada paylaşılan bu hesaplama, Türkiye'deki alım gücünün küresel piyasalardaki durumu ve yerel halkın üzerindeki ekonomik baskıyı rakamlarla teyit ediyor.
