İsrail genelinde orduya katılmayı reddeden dindar Yahudilerin gözaltına alınmasını protesto eden Ultra Ortodoks (Haredi) Yahudiler ile emniyet güçleri arasında şiddetli çatışmalar yaşandı. Başta Batı Kudüs olmak üzere pek çok kente yayılan gösterilerde İsrail polisi, yolları ve demiryollarını trafiğe kapatan eylemcileri dağıtmak için ses bombaları ve atlı polis birlikleriyle müdahalede bulundu.
Batı Kudüs'te Trafik Durdu: Sloganlarla Orduyu Reddettiler
Beyt Şemeş kentinde 9 Haredi'nin gözaltına alınmasının ardından tırmanan gerilim, Batı Kudüs’ün en önemli ulaşım noktalarından Hamitarim Köprüsü'nde büyük bir protestoya dönüştü. Yolu trafiğe kapatarak araç geçişlerini tamamen engelleyen Haredi toplumu üyeleri, kentte hayatı durma noktasına getirdi.
Göstericilerin arasında mahsur kalan bir İsrail askerini kurtarmak için polis ses bombaları kullanırken, atlı polisler de barikatları dağıtmak için devreye girdi. Eylemciler, zorunlu askerlik uygulamasına karşı seslerini yükselterek "ülkeyi durduracağız", "bu sadece başlangıç" ve "ölürüz de orduya katılmayız" sloganları attı. Çıkan arbedede 2 polisin hafif şekilde yaralandığı açıklandı.
Gösteriler Ülke Geneline Yayıldı: Demiryolları Kapatıldı
İsrail devlet televizyonu KAN'ın aktardığı bilgilere göre, olaylar sadece Batı Kudüs ile sınırlı kalmadı. İsrail'in kuzeyindeki Safed, güneyindeki Netivot ve orta kesimindeki Bnei Brak kentlerinde de yüksek katılımlı protestolar düzenlendi. Özellikle Bnei Brak'taki eylemlerde Harediler, bölgedeki ana yolları ve demiryolu hatlarını geçişe kapatarak ulaşım altyapısını felç etti.
Diğer taraftan, Beyt Şemeş'teki olaylarda dün askeri karakolu bastığı gerekçesiyle gözaltına alınan 8 Haredi'nin, yeterli delil bulunamadığı için serbest bırakıldığı bildirildi. Beyt Şemeş'teki gerilim, bir Haredi'nin asker kaçağı olduğu suçlamasıyla tutuklanması ve ardından dini grubun polis merkezine saldırmasıyla başlamıştı.
Yüksek Mahkeme Kararı Siyasi Krizi Tetikledi
İsrail'de laik ve dindar kesimler arasında uzun yıllardır süren askerlik muafiyeti tartışması, yargı kararıyla yeni bir boyuta taşınmıştı. İsrail Yüksek Mahkemesi, 25 Haziran 2024'te aldığı tarihi bir kararla, ülkede her vatandaşın zorunlu askerlik yaptığını hatırlatarak Haredilerin bu sorumluluktan muaf tutulmasının hiçbir yasal dayanağı olmadığına hükmetmişti.
Bu karar, Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki koalisyon hükümetinde yer alan Haredi partilerin çok sert tepkisine yol açtı. Hükümet ortağı partiler, dindar kesimi askerlikten muaf tutacak yeni bir yasal düzenleme yapılması için Netanyahu üzerinde baskı kurmaya başladı. Ancak siyasi kanatlar arasında bu hassas yasa konusunda ortak bir uzlaşı sağlanamaması, ülkede derinleşen bir siyasi krize dönüştü.
