Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve İran arasında yaklaşık bir ay önce sağlanan geçici ateşkesin çökmesiyle birlikte Orta Doğu'da askeri hareketlilik yeniden hız kazandı. İsrailli üst düzey askeri yetkililerden alınan bilgilere göre, ABD ordusu bölgedeki kuvvet yapısını ve taktiksel konumunu yeniden düzenleme kararı aldı. Bu kapsamda, İran'a yönelik muhtemel bir geniş çaplı askeri operasyon hazırlığı olarak, İsrail'e onlarca yeni havada yakıt ikmal uçağı gönderilmesi planlanıyor. Şubat ayından bu yana süregelen gerginliğin son günlerde karşılıklı hava saldırılarıyla daha da artması, bölgede topyekûn bir savaş riskini bir kez daha uluslararası toplumun bir numaralı gündem maddesi haline getirdi.
Bölgede tırmanan gerilim ve yeni askeri sevkiyatlar
İsrail, şu an için ABD'nin son saldırılarına doğrudan askeri müdahaleyle katılmasa da, Amerikan ordusunun stratejik bir lojistik merkezi konumunda bulunmayı sürdürüyor. İsrailli bir askeri yetkilinin yaptığı açıklamaya göre, ABD yönetimi halihazırda İsrail'de bulunan hava yakıt ikmal filosunu güçlendirmek amacıyla ek uçaklar konuşlandırma kararı aldı. ABD basınına yansıyan değerlendirmelere göre de Donald Trump yönetimi, İran'a yönelik askeri operasyonların olası bir genişlemesi öncesinde İsrail'e düzinelerce ek yakıt ikmal uçağı gönderileceği konusunda müttefikini resmi olarak bilgilendirdi. ABD'nin Kudüs Büyükelçiliği konuyla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmazken, bölgedeki askeri yığınağın boyutu her geçen gün giderek büyüyor.
Sivil havacılık üzerindeki etkileri azaltma çabası
Artan Amerikan askeri varlığı, İsrail'in sivil havacılık altyapısı üzerinde de önemli bir baskı ve lojistik zorluk oluşturuyor. Yetkililer, sivil hava trafiğindeki olası aksamaları en aza indirmek ve operasyonel verimliliği artırmak amacıyla yeni gelecek uçakların ticari havalimanları yerine doğrudan İsrail Hava Kuvvetleri üslerine konuşlandırılacağını belirtti. Geçtiğimiz mayıs ayında yapılan değerlendirmelerde, İsrail'in ana hava kapısı olan Ben Gurion Havalimanı'ndaki faaliyetlerin yüzde 70'inin, ABD askeri varlığının kapladığı alan ve tükettiği kaynaklar nedeniyle kısıtlandığı ifade edilmişti. Bu durumun sürdürülebilir olmaması üzerine, İsrail Ulaştırma Bakanlığı yetkilileriyle varılan mutabakat sonucunda bazı askeri uçakların daha uygun olan hava kuvvetleri tesislerine kaydırılmasına karar verildi.
Topyekûn savaş endişesi ve bölgesel güvenlik
Resmi verilere göre, haziran ayının son haftası itibarıyla İsrail genelinde 100'e yakın ABD askeri uçağının görev yaptığı kaydedildi. Yeni sevkiyatlarla birlikte bu sayının çok daha yüksek seviyelere ulaşması bekleniyor. 28 Şubat'ta başlayan kriz, bugün itibarıyla çok daha geniş bir coğrafyaya yayılma potansiyeli taşıyor. Uzmanlar, İsrail'de toplanan devasa yakıt ikmal filosunun, ABD'nin Orta Doğu'daki savaş uçaklarına havada kesintisiz uçuş yeteneği sağlayacağına ve İran'ın iç kesimlerine yönelik olası uzun menzilli operasyon kapasitesini zirveye taşıyacağına dikkat çekiyor. Diplomatik çözüm çabalarının şimdilik sonuçsuz kalması ve tarafların askeri önlemlerini artırması, bölge ülkelerini ve küresel enerji piyasalarını derinden endişelendirmeye devam ediyor. Çatışmaların seyrinin önümüzdeki günlerde nasıl şekilleneceği, uluslararası kamuoyu tarafından büyük bir dikkatle takip ediliyor.
