Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani, bölgesel güvenlik denklemlerinin yeniden kurulduğu bir dönemde Bağdat'ta kritik bir diplomasi trafiği yürüttü. Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin büyükelçilerini kabul eden Sudani, komşu ülke Suriye'deki gelişmelerin Irak'ın güvenliğiyle doğrudan bağlantılı olduğunu vurguladı. Başbakan, Suriye'nin istikrarının ülkesi açısından sadece bir dış politika konusu değil, bir 'ulusal öncelik' olduğunu net bir dille ifade etti.
Görüşme sırasında bölgesel barışın önemine değinen Sudani, Irak'ın bakış açısını, 'Tüm bileşenlerinin barış içinde bir arada yaşadığı, istikrarlı ve birleşik bir Suriye, bölgenin güvenliği için temel bir güvencedir' sözleriyle özetledi. Bağdat yönetimi, sınır güvenliğini tehdit edebilecek her türlü otorite boşluğunun, Irak topraklarına sıçrama riski taşıdığı gerçeğinden hareketle süreci yakından takip ediyor.
DEAŞ ve Aşırı Gruplar Endişe Yaratıyor
Sudani'nin gündemindeki en sıcak başlık, Suriye'deki kaos ortamından faydalanmak isteyen terör unsurları oldu. Suriye'nin istikrarsız bir süreçten geçtiğine dikkat çeken Irak Başbakanı, cezaevlerinde tutulan DEAŞ mensuplarının ve diğer aşırı grupların varlığının artmasından duydukları derin kaygıyı dile getirdi.
Bu endişelerin temelinde ise sahadaki somut gelişmeler yatıyor. Suriye Ordusu Operasyonlar Müdürlüğü, kısa bir süre önce yaptığı açıklamada, terör örgütü YPG/SDG'nin Haseke ilindeki Hol Kampı'nı terk ettiğini duyurmuştu. DEAŞ'lı teröristlerin ailelerinin, kadın ve çocukların çoğunlukta olduğu bu kamptaki tutukluların serbest bırakılması, sadece Suriye için değil, Irak için de ciddi bir güvenlik tehdidi olarak algılanıyor.
Sahadaki askeri dengeler de hızla değişiyor. Suriye ordusunun 16 Ocak tarihinde Fırat Nehri'nin batısında terör örgütü YPG/SDG'ye karşı başlattığı operasyon, nehrin doğusuna da sıçradı. Bölgedeki Arap aşiretlerinin de desteğini alan Suriye ordusu, örgüt işgalindeki toprakların büyük bir bölümünde kontrolü yeniden sağladı. Bu hamle, bölgedeki güç dengelerini Şam yönetimi lehine değiştiren önemli bir dönüm noktası oldu.
Tam Entegrasyon Anlaşması Devreye Girdi
Çatışmaların ardından Şam yönetimi ile YPG/SDG arasında varılan 'Ateşkes ve Tam Entegrasyon Anlaşması', bölgenin geleceği açısından kritik maddeler içeriyor. Anlaşma kapsamında örgütün Fırat Nehri'nin doğusunda yer alan Rakka ve Deyrizor illerinden tamamen çekilmesi öngörülüyor. Ayrıca Haseke'deki kamu kurumlarının devlete devredilmesi, tüm sınır kapıları ve enerji kaynaklarının merkezi otoritenin kontrolüne geçmesi kararlaştırıldı.
Anlaşmanın en dikkat çekici maddelerinden biri de güvenlik yapısıyla ilgili. YPG/SDG unsurlarının kurumsal varlığına son verilerek, bu kişilerin bireysel olarak devletin güvenlik güçlerine entegre edilmesi planlanıyor. Irak hükümeti, sınırın diğer tarafında yaşanan bu köklü değişimin, DEAŞ unsurlarının sızmasını engelleyip engellemeyeceğini ve sınır güvenliğini nasıl etkileyeceğini dikkatle izliyor.
