Dünya ekonomisinin lokomotifi konumundaki Çin, son yıllarda ABD ile yaşanan gümrük vergisi savaşlarının ardından şimdi de Orta Doğu’da tırmanan gerilimin ekonomik yansımalarıyla mücadele ediyor. Donald Trump yönetiminin uyguladığı ticari kısıtlamaları ihracat kanallarını çeşitlendirerek aşmayı başaran Pekin yönetimi, bölgedeki savaşın küresel enerji ve lojistik hatlarını vurmasıyla yeni bir darbe aldı.
Üretim Merkezlerinde Sessiz Çığlık
Çin'in en büyük üretim üslerinden biri olan Foshan ve Guangzhou bölgelerinde, sanayi devriminin sessiz kahramanları olan işçiler arasında hoşnutsuzluk artıyor. Geleneksel seri üretimden yapay zeka ve robotik teknolojilere geçiş sürecinde işlerini kaybetme korkusu yaşayan binlerce işçi, şimdi de azalan siparişler ve düşen ücretler nedeniyle zor günler geçiriyor. Bölgedeki fabrikalarda saatlik ücretlerin 18-20 Yuan (yaklaşık 2.50 Dolar) seviyelerine kadar gerilemesi, kırsal kesimden gelen emekçileri temel ihtiyaçlarını karşılayamaz noktaya getirdi.
Enerji Maliyetleri ve Lojistik Krizi
Orta Doğu’daki çatışmaların kritik nakliye yolu olan Hürmüz Boğazı üzerindeki baskısı, Çinli tüccarlar için maliyetleri yüzde 20 oranında artırmış durumda. Tekstil ve plastik sektöründe faaliyet gösteren işletmeler, petrokimya ürünlerindeki fiyat artışını müşterilerine yansıtamadıkları için iflasın eşiğine geliyor. Guangzhou’daki dev kumaş pazarlarında siparişlerin bıçak gibi kesilmesi, küresel perakende zincirlerinin tedarik akışını da riske atıyor.
Elektrikli Araç İhracatında Orta Doğu Engeli
Çin’in küresel liderliğe oynadığı elektrikli araç (EV) sektörü, savaşın en çok etkilediği kalemlerden biri oldu. Çin Binek Otomobil Birliği verilerine göre, ihracat rakamları genel toplamda artış gösterse de Orta Doğu pazarına giden araçlar limanlarda mahsur kaldı. Geçtiğimiz yıl ihracatının büyük bölümünü bu bölgeye yapan firmalar, savaşın sevkiyat rotalarını tıkaması nedeniyle şimdi Afrika ve Güney Amerika gibi alternatif pazarlara yönelmiş durumda.
Pekin’in Denge Siyaseti ve Diplomatik Hamleler
Pekin yönetimi, bir yandan ekonomik istikrarı korumaya çalışırken diğer yandan diplomatik bir güç gösterisi sergiliyor. İran ile olan yakın ilişkilerini müzakere masasında bir koz olarak kullanan Çin, bölgede ateşkes sağlanması için mekik dokuyor. Uzmanlar, Çin’in hem ABD ile olan ticaret dengesini korumak hem de bölgedeki stratejik ortaklıklarını sürdürmek için "hassas bir denge" politikası izlediğine dikkat çekiyor.
