BM Emisyon Açığı 2025 Raporu: Küresel Sıcaklık Artışı 1,5 Derece Eşiğine Hızla Yaklaşıyor
Yeni Taahhütler Sıcaklık Artışını Sadece Hafifçe Azaltıyor
Birleşmiş Milletler (BM) Çevre Programı'nın (UNEP) yayımladığı Emisyon Açığı 2025 raporu, ülkelerin Paris Anlaşması kapsamındaki mevcut ve yeni iklim taahhütlerini analiz etti. Rapora göre, verilen yeni taahhütler küresel sıcaklık artışını sadece hafif şekilde düşürüyor ve 1,5 derece sınırının aşılması hızla yaklaşıyor.
Ulusal Katkı Beyanları ve Küresel Sıcaklık Tahminleri
30 Eylül 2025 itibarıyla Paris Anlaşması'na taraf olan ülkelerin üçte birinden daha azını oluşturan 60 ülke, 2035'e yönelik emisyon azaltım hedeflerini içeren yeni Ulusal Katkı Beyanları (NDC) sundu. Bu NDC'ler, küresel sera gazı emisyonlarının yüzde 63'ünü kapsıyor.
Yeni NDC'ler kapsamında küresel sıcaklık artışının yüzyıl sonunda sanayi öncesi döneme göre 2,3-2,5 derece olacağı öngörülüyor. Geçen yılki NDC'ler baz alındığında bu tahmin 2,6-2,8 dereceydi. ABD'nin Paris Anlaşması'ndan çekilmiş olması, sıcaklık artışını sınırlama hedeflerini daha da zorlaştırıyor.
Uygulama Açığı ve Emisyon Azaltımı
Küresel sıcaklığı 2 dereceyle sınırlamak için 2030'a kadar emisyonların 2019 seviyesine göre yüzde 25, 1,5 derece sınırı için ise yüzde 40 azaltılması gerekiyor. Ancak verilen taahhütler ve uygulama açığı, gerekli hedeflerin çok altında. Tüm NDC'ler uygulanırsa bile emisyonların 2035'te yüzde 15 azalması öngörülüyor ve bu oran 2 derece hedefinin yüzde 35, 1,5 derece hedefinin yüzde 55 altında kalıyor.
UNEP'den Hızlı Eylem Çağrısı
UNEP, özellikle yoksul ve savunmasız toplulukları daha fazla etkileyen iklim değişikliğine karşı hızla gerekli adımların atılması ve iklim eylemlerinin hızlandırılması çağrısında bulunuyor. UNEP İcra Direktörü Inger Andersen, ülkelerin Paris Anlaşması kapsamındaki taahhütleri yerine getirmek için fırsatları olduğunu, ancak uygulamada hedeflerin gerisinde kaldığını belirtti.
Andersen, 'Benzeri görülmemiş emisyon kesintilerine ihtiyacımız var. Kanıtlanmış çözümler mevcut. Yenilenebilir enerjinin hızlı büyümesinden metan emisyonlarının azaltılmasına kadar yapılması gerekenleri biliyoruz. Şimdi ülkelerin geleceğine yatırım yapma ve iddialı iklim eylemleri ile ilerleme zamanı' ifadelerini kullandı.
