Türkiye genelindeki alışveriş merkezleri (AVM), 2026 yılının ilk yarısında değişen tüketici alışkanlıklarına ve ekonomik dinamiklere sahne oldu. Alışveriş Merkezleri ve Yatırımcıları Derneği (AYD) Başkanı Nuri Şapkacı, yılın ilk altı aylık döneminde sektörün güçlü bir dayanıklılık gösterdiğini belirterek perakende alanındaki güncel tabloyu paylaştı. Ortaya çıkan verilere göre, yılın ilk yarısında tüketicilerin en yoğun ilgi gösterdiği ve harcama yaptığı alanların başında kişisel bakım, kozmetik ve teknoloji sektörleri geldi.
Teknoloji ve kozmetik harcamaları zirvede
AYD Başkanı Şapkacı, küresel maliyet artışlarına yönelik endişelerin ve enflasyonist beklentilerin tüketicileri harekete geçirdiğini belirtti. Bu durum özellikle teknoloji ürünlerinde talebin öne çekilmesine neden oldu. Ziyaretçiler, fiyatların ilerleyen dönemde artacağı düşüncesiyle elektronik eşya ihtiyaçlarını erkenden karşılamaya yöneldi. Diğer yandan kozmetik ve kişisel bakım sektörü de vitrinlerin en çok kazandıran kategorilerinden biri olmayı sürdürdü. Yeme-içme tarafında ise fast-food tüketimine yönelik belirgin bir artış trendi gözlemlenirken, eğlence ve hobi kategorisi mayıs ayındaki uzun bayram tatilinin de etkisiyle yıllık bazda yüzde 74 gibi oldukça güçlü bir büyüme kaydetti.
15 Yaşını Dolduran Binalar Yenileniyor
Sektörün güncel büyüklüğüne dair istatistikleri de paylaşan Nuri Şapkacı, Türkiye'de an itibarıyla 450 alışveriş merkezi, yaklaşık 14 milyon metrekare kiralanabilir alan ve 45 bine yakın aktif mağaza bulunduğunu aktardı. Yüksek finansman maliyetleri nedeniyle sıfırdan inşaat yatırımlarının azaldığı bu dönemde, ana hedeflerinin 15 yaşını doldurmuş mevcut bina stokunu yenilemek olduğu vurguladı. Modernizasyon ve fonksiyon değişikliklerinin sektörün yeni vizyonunu oluşturduğunu belirten uzmanlar, tüketicilerin artık AVM'leri yalnızca alışveriş yapmak için değil, deneyim odaklı sosyalleşme alanları olarak da tercih ettiğini ifade ediyor.
Ticari Gayrimenkul Kira Yasası Talebi
Perakende ekosisteminin sorunlarına da değinen Şapkacı, ticari gayrimenkullerde uygulanan katı düzenlemelerin yatırımcıların hareket alanını daralttığını dile getirdi. Mevzuat gereği 5 yıllık kira sözleşmelerine eklenen 10 yıllık uzama zorunluluğunun, piyasaya yeni marka girişlerini zorlaştırdığı belirtiliyor. Sektör temsilcileri, ticari alanlardaki kira rejiminin konutlardan tamamen bağımsız bir hukuki zemine oturtulmasının piyasayı rahatlatacağını ve esneklik sağlayacağını savunuyor.
Anadolu'daki Büyüme Hızı İstanbul'u Geride Bıraktı
AVM sektöründeki bir diğer dikkat çekici gelişme ise Anadolu şehirlerinin gösterdiği yüksek performans oldu. Metrekare başına ciroda mutlak değer olarak İstanbul liderliğini korusa da, büyüme hızı bakımından Anadolu'daki alışveriş merkezleri öne çıktı. Önceki yılın verilerinde metrekare verimlilik artışı İstanbul'da yüzde 25 seviyesinde kalırken, Anadolu'da bu oran yüzde 35,3'e ulaştı. 2026'nın ilk yarısında da yerel düzeydeki bu iştahın ve hareketliliğin sürdüğü görülüyor. Sektör temsilcileri, henüz AVM yatırımı bulunmayan 13 kentin de ciddi bir potansiyel barındırdığını ifade ederken, yılı enflasyondan arındırılmış reel bir büyüme ile kapatmayı öngördüklerini bildirdi.
