Dünya genelinde milyonlarca hane ABD-İsrail savaşının ve İran'daki çatışmaların faturasını öderken, bazı dev şirketler benzeri görülmemiş kârlar elde etmeyi sürdürüyor. Çatışmaların tetiklediği belirsizlik ortamı ve Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapatılması, küresel çapta yaşam maliyetlerini artırarak ailelerin, firmaların ve hükümetlerin bütçelerine ağır darbeler vuruyor. Ancak bazı kesimler iflasın eşiğine gelirken, ana faaliyet alanları savaş dönemlerinde daha kârlı olan veya dalgalı enerji fiyatları üzerinden kazanç sağlayan şirketler rekor kazançlar açıklıyor. Ortadoğu'daki kriz devam ederken milyarlarca dolar kazanan sektörler dikkat çekiyor.
Petrol ve Doğalgaz Piyasalarında Dalgalanma Fırsatı
Savaşın şu ana kadarki en büyük ekonomik etkisi enerji fiyatları üzerinde yaşanan ani yükseliş oldu. Dünyadaki petrol ve doğalgaz sevkiyatının yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştiriliyor. Şubat ayı sonunda bu sevkiyatların fiilen durma noktasına gelmesi, enerji piyasalarında sert fiyat hareketliliklerine yol açtı. Bu durumdan en çok fayda sağlayanlar ise ticaret kolları sayesinde fiyat dalgalanmalarını kâra dönüştüren Avrupalı petrol devleri oldu.
BP'nin kârı, ticaret bölümündeki olağanüstü performansının ardından yılın ilk üç ayında iki kattan fazla artarak 3,2 milyar dolara ulaştı. Shell de ilk çeyrekte 6,92 milyar dolar kâr açıklayarak analistlerin beklentilerini aştı. Bir diğer uluslararası enerji devi TotalEnergies, 2026'nın ilk çeyreğinde kârını yaklaşık üçte bir oranında artırarak 5,4 milyar dolara çıkardı. ABD merkezli devler ExxonMobil ve Chevron'un kazançları ise Ortadoğu'daki tedarik kesintileri nedeniyle geçen yılın aynı dönemine göre düşüş gösterdi. Buna rağmen her iki şirket de analist tahminlerini geride bıraktı ve petrol fiyatlarının savaş öncesine göre yüksek seyretmesi nedeniyle kârlarının yılın ilerleyen dönemlerinde artmasını bekliyor.
Büyük Bankalar Kriz Döneminde Kazançlarını Katladı
Küresel finansın en büyük bankaları da İran savaşı sürecinde kazançlarını önemli ölçüde artırdı. JP Morgan'ın ticaret birimi, 2026'nın ilk üç ayında 11,6 milyar dolar gibi rekor bir gelir elde ederek bankanın tarihindeki en büyük ikinci çeyrek kârına ulaşmasını sağladı. Bank of America, Morgan Stanley, Citigroup, Goldman Sachs ve Wells Fargo'nun da aralarında bulunduğu en büyük altı bankanın kârları yılın ilk çeyreğinde ciddi bir artış kaydetti. Bankalar, 2026'nın ilk üç ayında toplam 47,7 milyar dolar kâr bildirdi.
Yatırım uzmanları, yüksek işlem hacimlerinin özellikle Morgan Stanley ve Goldman Sachs gibi dev yatırım bankalarına yaradığını belirtiyor. Wall Street bankaları, yatırımcıların riskli hisse ve tahvillerden kaçarak güvenli liman olarak görülen varlıklara yönelmesiyle artan işlem talebinden güç buldu. Finansal piyasalardaki volatiliteyi fırsata çevirmek isteyen yatırımcıların hamleleri işlem hacimlerini yukarı taşıdı. Savaşın yarattığı dalgalanma, bazı yatırımcıların gerginlik endişesiyle hisse satmasına, bazılarının ise düşüşleri bir alım fırsatı olarak değerlendirmesine neden olarak piyasalardaki hareketliliği besledi.
Savunma Sanayisinde Gözler Yeni Askeri Yatırımlarda
Herhangi bir çatışma ortamından en hızlı fayda sağlayan sektörlerin başında savunma sanayisi geliyor. Sektör analistleri, çatışmaların hava savunma kapasitelerindeki boşlukları belirginleştirdiğini, bunun da Avrupa ve ABD genelinde füze savunma sistemlerine, insansız hava aracı önleyici sistemlere ve askeri donanıma yönelik yatırımları hızlandırdığını ifade ediyor. Savaş, hükümetlerin tükenen silah stoklarını yenileme ihtiyacını doğurarak savunma şirketlerine olan talebi artırıyor.
F35 savaş uçağı parçaları gibi ürünler üreten BAE Systems, artan güvenlik tehditlerinin hükümetlerin savunma harcamalarını yükselttiğini ve bu durumun şirket için destekleyici bir zemin yarattığını açıklayarak satış ve kârlarında güçlü bir büyüme beklediğini duyurdu. Dünyanın en büyük savunma sanayi yüklenicilerinden Lockheed Martin, Boeing ve Northrop Grumman, 2026'nın ilk çeyreği sonunda rekor düzeyde sipariş birikimine ulaştıklarını bildirdi. Ancak son yıllarda hızla değer kazanan savunma firmalarının hisseleri, sektörün gereğinden fazla değerlendiği endişeleriyle mart ayı ortasından bu yana bir miktar gerileme yaşadı.
Yenilenebilir Enerjiye Yönelik İlgi Şiddetlendi
Yaşanan çatışmalar, fosil yakıtlara olan bağımlılığı azaltma ihtiyacını bir kez daha gözler önüne serdi. Fosil yakıt kullanımının teşvik edildiği ABD'de bile yenilenebilir enerji sektörüne yönelik ilginin hızla arttığı kaydediliyor. Yatırımcılar, enerji krizlerine karşı dayanıklılık ve istikrar açısından yenilenebilir enerji yatırımlarının giderek daha hayati bir rol oynadığını düşünüyor.
Bu süreçte öne çıkan şirketlerden biri olan Florida merkezli NextEra Energy'nin hisseleri, yatırımcıların yoğun ilgisiyle yıl başından bu yana yüzde 17 oranında değer kazandı. Danimarkalı rüzgar enerjisi devleri Vestas ve Orsted de artan kâr oranları açıklayarak savaşın yarattığı tablonun yenilenebilir enerji firmalarına nasıl ivme kazandırdığını ortaya koydu. İngiltere'de ise enerji sektörü yetkilileri, çatışmaların güneş paneli ve ısı pompası satışlarında devasa bir hareketlilik yarattığını, şubat ayı sonundan bu yana güneş paneli satışlarının yüzde 50 oranında arttığını belirtiyor. Akaryakıt fiyatlarındaki sert yükseliş aynı zamanda elektrikli araç talebini de patlattı ve bu fırsattan en çok Çinli otomobil üreticileri kârlı çıktı.
