Açıklamada, Grönland'ın bulunduğu Arktik bölgesinde güvenliğin, Birleşmiş Milletler (BM) Şartı ilkeleri temel alınarak ve ABD dâhil NATO müttefikleriyle kolektif biçimde sağlanması gerektiği vurgulandı.
Yedi Avrupa ülkesinin liderleri, Trump'ın 'ulusal güvenlik' gerekçesiyle Grönland'a ihtiyaç duyulduğu yönündeki ifadelerinin ardından konuya dair ortak tutumlarını kamuoyuyla paylaştı.
Danimarka Başbakanlık Ofisi tarafından yayımlanan bildiride, Arktik'in Avrupa için 'kilit öncelik' olduğunun altı çizildi. Danimarka'nın ve ona bağlı özerk bölge Grönland'ın NATO üyesi olduğu hatırlatılarak, müttefiklerin Arktik'i güvenli tutmak için faaliyetlerini artırdığı belirtildi.
BM Şartı vurgusu ve NATO ile kolektif güvenlik
Açıklamada, 'Arktik'teki güvenlik; egemenlik, toprak bütünlüğü ve sınırların dokunulmazlığı dâhil BM Şartı ilkeleri savunularak, ABD dahil NATO müttefikleriyle kolektif olarak sağlanmalıdır.' ifadesi yer aldı. Bu ilkelerin evrensel olduğu ve onları savunmaktan asla vazgeçilmeyeceği vurgulandı.
Ayrıca, Washington ile Kopenhag arasında 1951'de imzalanan anlaşmaya atıf yapılarak, ABD'nin Grönland'da askerî üsler inşa edebilmesi ve Danimarka ile Ada yönetimini bilgilendirmek kaydıyla kuvvetlerini serbestçe hareket ettirebilmesi hatırlatıldı. ABD'nin, Arktik güvenliğinde 'önemli bir ortak' olduğu kaydedildi.
Bildiride, 'Grönland, halkına aittir. Danimarka ve Grönland'ı ilgilendiren konularda karar verme yetkisi yalnızca Danimarka ve Grönland'a aittir.' ifadelerine de yer verildi.
Trump'ın Grönland çıkışı ve Avrupa'dan tepkiler
ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela'daki askerî müdahalenin ardından 'Ulusal güvenliğimiz açısından Grönland'a ihtiyacımız var.' açıklamasını yinelemiş; bu sözler çok sayıda Avrupa ülkesi ve Avrupa Birliği (AB) tarafından tepkiyle karşılanmıştı. Trump, Grönland'ın 'çok stratejik' olduğunu ve Rus ve Çin gemileriyle çevrili bulunduğunu da iddia etmişti.
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, ABD'nin bir NATO müttefikine askeri saldırı kararı almasının her şeyi sona erdireceğini söyleyerek, Danimarka ve Grönland'ın tehdit edilmesini asla kabul etmeyeceklerini ifade etmişti. Danimarka'ya bağlı özerk bir bölge olan Grönland ise daha önce egemenliğin devrini de içeren ABD kaynaklı yaklaşımları reddetmişti.
AA
