4 Ocak Tarihte Bugün: Fizik Yasalarından Gökdelenlerin Zirvesine Uzanan Tarih
4 Ocak tarihi, bilim tarihinin en önemli isimlerinden Isaac Newton'ın doğumuna tanıklık ederken, modern mimarinin zirvesi Burç Halife'nin tamamlanmasıyla gökyüzüne uzanan bir başarıya da ev sahipliği yaptı. İstanbul'da Haliç'in donması gibi nadir doğa olaylarının yaşandığı, Fatih Sultan Mehmet Köprüsü'nün temellerinin atıldığı bu günde, uzay yarışından tıp tarihine kadar pek çok ilk gerçekleşti. Siyasi arenada ise Myanmar'ın bağımsızlığı ve Gürcistan'daki devrim gibi küresel dengeleri değiştiren olaylar kayıtlara geçti.
Tarihte Bugün Meydana Gelen Olaylar
Tarihsel süreçte 4 Ocak günü, imparatorlukların yıkılışından uzay keşiflerine kadar geniş bir yelpazede gelişmelere sahne oldu.
1755 - İstanbul'da yaşanan şiddetli soğuklar nedeniyle Haliç dondu.
1878 - 93 Harbi savaşı sırasında Rus orduları tarafından Sofya'nın Osmanlı egemenliği sona erdirildi.
1884 - Fabian Derneği Londra, Birleşik Krallık'ta kuruldu.
1885 - Tarihte ilk başarılı apandisit ameliyatı, Dr. William W. Grant tarafından, hastası Mary Gartside'a gerçekleştirildi.
1896 - Utah, Amerika Birleşik Devletleri'nin 45. eyaleti oldu.
1909 - İmparatorluk Trans-Antarktika Seferi'nden Kaşif Aeneas Mackintosh buz kütlelerinin üzerinden kaçarak ölümden kurtuldu.
1911 - İstanbul'da hükümet merkezi olan Babıâli binasında yangın çıktı.
1918 - Rusya, Finlandiya'nın bağımsızlığını resmen tanıdı.
1926 - Köklü spor kulüplerinden İstanbulspor, Kemal Halim Gürgen tarafından kuruldu.
1932 - Hindistan bağımsızlık lideri Mahatma Gandhi tutuklandı.
1939 - Japonya'da faşist eğilimli Hiranuma Kiichirō başbakanlık görevine geldi.
1944 - Sovyet askerleri, savaş öncesinin Polonya sınırını geçti.
1948 - Burma (Myanmar), Birleşik Krallık'tan ayrılarak bağımsızlığını kazandı.
1951 - Çin ve Kuzey Kore birlikleri, Güney Kore'nin başkenti Seul'ü işgal etti.
1958 - Sovyetler Birliği'nin 1957'de fırlattığı ilk yapay Dünya uydusu Sputnik 1, yörüngeden ayrılarak Dünya'ya düştü.
1959 - Luna 1, Ay'ın yakınına ulaşan ilk uzay aracı oldu.
1962 - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı John F. Kennedy, Vietnam'a daha fazla asker göndereceklerini açıkladı.
1967 - 490 kilometre uzunluğundaki Batman-İskenderun petrol boru hattı hizmete açıldı.
1969 - Her türlü ırk ayrımcılığının kaldırılmasına dair uluslararası sözleşme imzalandı.
1976 - Çanakkale'de antik Truva kentinin bulunduğu yere, 12 metre yüksekliğinde temsili 'Truva Atı' yapıldı.
1986 - İstanbul Boğazı'nda, ikinci köprü olan Fatih Sultan Mehmet Köprüsü'nün yapımına başlandı.
1987 - Washington'dan Boston'a giden bir yolcu treni, bir başka trenle çarpıştı: 16 kişi öldü.
1990 - Pakistan'ın Sind eyaletinde bir yolcu treni, bir yük treni ile çarpıştı: 307 kişi öldü, 700 kişi de yaralandı.
2004 - Afganistan'da Loya Jirga (Büyük Meclis), yeni anayasayı kabul etti.
2004 - Gürcistan'da 'Kadife Devrim' öncülerinden Mihail Saakaşvili, Eduard Şevardnadze'nin yerine devlet başkanı seçildi.
2004 - NASA'nın uzay aracı Spirit, Mars yüzeyine iniş yaptı.
2006 - İsrail Başbakanı Ariel Şaron beyin kanaması geçirerek komaya girdi. Daha sonra Ehud Olmert başbakanlık görevini devraldı.
2007 - 110. Amerika Birleşik Devletleri Kongresi toplandı ve Nancy Pelosi'yi ABD tarihindeki ilk kadın Temsilciler Meclisi Başkanı seçti.
2010 - Burç Halife'nin inşaatı tamamlandı ve dünyanın en yüksek gökdeleni unvanını elde etti.
4 Ocak Tarihinde Doğan Ünlüler ve Tarihi Kişilikler
659 - Zeynelâbidîn, İsmâiliyye'nin üçüncü imamı.
1076 - Zhezong, Çin'in Song Hanedanı'nın yedinci imparatoru.
1338 - V. Muhammed, Gırnata Emiri.
1341 - Wat Tyler, İngiliz devrimci lider.
1643 - Isaac Newton, İngiliz matematikçi ve modern fiziğin kurucusu.
1710 - Giovanni Battista Pergolesi, İtalyan müzisyen.
1747 - Dominique Vivant Denon, Fransız sanatçı ve diplomat.
1785 - Jacob Grimm, Grimm Kardeşler'in büyüğü olan Alman yazar.
1797 - Wilhelm Beer, Alman astronom.
1809 - Louis Braille, Görme engelliler alfabesini icat eden Fransız eğitimci.
1847 - I. Niko Dadiani, Megrelya Prensliği'nin son Prensi.
1848 - Katsura Tarō, Japonya Başbakanı.
1851 - Bedrifelek Kadınefendi, II. Abdülhamid'in ikinci eşi.
1853 - Şayân Kadınefendi, V. Murad'ın üçüncü eşi.
1857 - Émile Cohl, Fransız animatör.
1861 - Mehmet Vahideddin, Osmanlı'nın son padişahı.
1864 - George Albert Smith, İngiliz film yönetmeni ve mucit.
1866 - Ernest Mangnall, İngiliz teknik direktör.
1873 - Avram Galanti Bodrumlu, Türk eğitimci ve siyasetçi.
1876 - Augustus John, İngiliz ressam.
1882 - Yoshijirō Umezu, Japon asker.
1894 - Evariste Lévi-Provençal, Fransız İslam tarihçisi.
1896 - André Masson, Fransız ressam.
1900 - Ernesto Palacio, Arjantinli tarihçi.
1900 - Nazlı Ecevit, Türk ressam.
1903 - Georg Elser, Hitler'e suikast girişiminde bulunan Alman marangoz.
1905 - Aristid von Grosse, Alman-Amerikalı kimyager.
1905 - Tore Keller, İsveçli futbolcu.
1913 - Malietoa Tanumafili II, Samoa devlet başkanı.
1915 - Marie-Louise von Franz, İsviçreli psikolog.
1916 - Slim Gaillard, Amerikalı caz müzisyeni.
1918 - Étienne Dailly, Fransız senatör.
1923 - Maurice Cazeneuve, Fransız yönetmen.
1924 - Charles Tone, Amerikalı siyasetçi.
1925 - Abdullah Müctebavi, İranlı güreşçi.
1925 - Zigmas Zinkevičius, Litvan dilbilimci.
1926 - Margareta Niculescu, Rumen kukla sanatçısı.
1927 - Sabite Tur Gülerman, Türk ses sanatçısı.
1927 - Barbara Rush, Amerikalı oyuncu.
1928 - Maurice Rigobert Marie-Sainte, Martinikli piskopos.
1929 - Amitai Etzioni, Alman sosyolog.
1929 - Günter Schabowski, Alman siyasetçi.
1929 - Özcan Başkan, Türk dilbilimci.
1931 - Coşkun Özarı, Türk futbolcu ve teknik direktör.
1931 - Nora Iuga, Rumen şair.
1932 - Carlos Saura, İspanyol yönetmen.
1933 - II. İlia, Gürcü Ortodoks Kilisesi Patriği.
1934 - Zurab Tsereteli, Gürcü heykeltıraş.
1934 - Rudolf Schuster, Slovak siyasetçi.
1937 - Dyan Cannon, Amerikalı oyuncu.
1940 - Brian Josephson, Galli fizikçi.
1940 - Gao Xingjian, Nobel ödüllü Çinli yazar.
1941 - George Pan Cosmatos, İtalyan yönetmen.
1942 - John McLaughlin, İngiliz müzisyen.
1943 - Hwang Sok-yong, Güney Koreli yazar.
1945 - Richard Schrock, Amerikalı kimyager.
1948 - Cissé Mariam Kaïdama Sidibé, Malili politikacı.
1951 - Christian Chukwu, Nijeryalı futbolcu.
1954 - Tina Knowles, Amerikalı modacı.
1956 - Ann Magnuson, Amerikalı aktris.
1956 - Nur Yoldaş, Türk pop müzik sanatçısı.
1958 - Matt Frewer, Kanadalı oyuncu.
1960 - Michael Stipe, Amerikalı müzisyen.
1963 - Dave Foley, Amerikalı komedyen.
1963 - Till Lindemann, Alman müzisyen.
1965 - Julia Ormond, İngiliz oyuncu.
1969 - Kees van Wonderen, Hollandalı futbolcu.
1971 - Tayfun Güneyer, Türk senarist.
1978 - Marcello Bravo, Avusturyalı dansçı.
1980 - Bobbi Eden, Hollandalı oyuncu.
1980 - Öner Erkan, Türk oyuncu.
1980 - Miguel, Portekizli futbolcu.
1984 - İbrahim Akın, Türk futbolcu.
1985 - Gökhan Gönül, Türk futbolcu.
1985 - Al Jefferson, Amerikalı basketbolcu.
1986 - Younès Kabou, Fransız futbolcu.
1986 - James Milner, İngiliz futbolcu.
1987 - Marissa Coleman, Amerikalı basketbolcu.
1989 - Aras Aydın, Türk oyuncu.
1990 - Iago Falque, İspanyol futbolcu.
1990 - Alberto Paloschi, İtalyan futbolcu.
1990 - Toni Kroos, Alman futbolcu.
1992 - Quincy Promes, Hollandalı futbolcu.
1996 - Emma Mackey, İngiliz-Fransız oyuncu.
1997 - Ante Žižić, Hırvat basketbolcu.
1997 - Gino Mäder, İsviçreli bisikletçi.
2003 - Jaeden Martell, Amerikalı oyuncu.
2005 - Daphne Keen, İngiliz-İspanyol oyuncu.
4 Ocak Tarihinde Hayatını Kaybedenler
1309 - Folignolu Angela, İtalyan mistik.
1761 - Stephen Hales, İngiliz bilim insanı.
1782 - Ange-Jacques Gabriel, Fransız mimar.
1786 - Moses Mendelssohn, Alman filozof.
1825 - I. Ferdinando, Sicilyateyn Kralı.
1877 - Cornelius Vanderbilt, Amerikalı girişimci.
1882 - John William Draper, Amerikalı bilim insanı.
1886 - Pyotr Tkaçov, Rus devrimci.
1891 - Pierre de Decker, Belçikalı politikacı.
1892 - James Redhouse, İngiliz dil bilgini ve sözlük yazarı.
1896 - Henri Alfred Jacquemart, Fransız heykeltıraş.
1910 - Frederick Matthew Darley, Yeni Güney Galler Yüksek Yargıcı.
1913 - Alfred Graf von Schlieffen, Alman general.
1915 - Anton von Werner, Alman ressam.
1919 - Georg von Hertling, Alman devlet adamı.
1924 - René Basset, Fransız şarkiyatçı.
1927 - Süleyman Nazif, Türk şair ve devlet adamı.
1929 - Cemil Arıcan, Türk siyasetçi.
1936 - James Churchward, İngiliz araştırmacı.
1941 - Henri Bergson, Nobel ödüllü Fransız filozof.
1960 - Albert Camus, Nobel ödüllü Fransız yazar ve düşünür.
1961 - Erwin Schrödinger, Nobel ödüllü Avusturyalı fizikçi.
1963 - Muzaffer Sarısözen, Türk halk müziği sanatçısı.
1965 - T.S. Eliot, Nobel ödüllü şair ve yazar.
1966 - Georges Theunis, Belçika Başbakanı.
1967 - Boris Kraigher, Sloven siyasetçi.
1975 - Carlo Levi, İtalyan ressam.
1989 - Junko Furuta, Japon cinayet kurbanı.
2000 - Spiros Markezinis, Yunan siyasetçi.
2003 - Sabiha Gürayman, Türkiye'nin ilk kadın inşaat mühendisi.
2010 - Kemal Demir, Türk siyasetçi.
2010 - Tsutomu Yamaguchi, Japon mühendis.
2013 - Şenay Yüzbaşıoğlu, Türk şarkıcı.
2013 - Tony Lip, Amerikalı oyuncu.
2014 - Mrinal Das, Bangladeşli siyasetçi.
2014 - Sergey Kozlov, Rus futbolcu.
2015 - Pino Daniele, İtalyan şarkıcı.
2015 - Azizullah Ludin, Afgan siyasetçi.
2015 - Natalino Pescarolo, İtalyan piskopos.
2015 - Stuart Scott, Amerikalı spor spikeri.
2015 - René Vautier, Fransız yönetmen.
2016 - Tom Allin, İngiliz kriketçi.
2016 - Stephen W. Bosworth, Amerikalı diplomat.
2016 - Michel Galabru, Fransız oyuncu.
2016 - Jorge Lepra, Uruguaylı siyasetçi.
2016 - Achim Mentzel, Alman müzisyen.
2016 - Maja Maranow, Alman oyuncu.
2016 - Andres Rodríguez, Venezuelalı iş insanı.
2016 - Robert Stigwood, Avustralyalı yapımcı.
2016 - Sedat Üründül, Türk müteahhit.
2017 - Hişam el-Uteybi, Kuveytli siyasetçi.
2017 - Heinz Billing, Alman fizikçi.
2017 - William J. Cason, Amerikalı siyasetçi.
2017 - Willie Evans, Amerikalı futbolcu.
2017 - Jordi Pagans i Monsalvatje, İspanyol ressam.
2017 - Ezio Pascutti, İtalyan futbolcu.
2017 - Georges Prêtre, Fransız orkestra şefi.
2017 - Anna Senkoro, Tanzanyalı siyasetçi.
2017 - Gabriel Tang, Güney Sudanlı general.
2017 - Anthony Tu Shihua, Çinli piskopos.
2018 - Aharon Appelfeld, İsrailli yazar.
2018 - Ulhas Bapat, Hint müzisyen.
2018 - Brendan Byrne, Amerikalı siyasetçi.
2018 - Johannes Brost, İsveçli oyuncu.
2018 - Lyli Herse, Fransız bisikletçi.
2018 - Senichi Hoshino, Japon beyzbolcu.
2018 - Vladimir Yankilevsky, Rus sanatçı.
2019 - İvan Bortnik, Rus oyuncu.
2019 - Harold Brown, Amerikalı fizikçi.
2019 - John Burningham, İngiliz yazar.
2019 - Harold Demsetz, Amerikalı ekonomist.
2019 - Leo J. Dulacki, Amerikalı asker.
2019 - Turhan Erdoğan, Türk akademisyen.
2019 - Miguel Gallastegui, İspanyol sporcu.
2019 - David Garman, İngiliz mucit.
2019 - Louisa Moritz, Amerikalı oyuncu.
2019 - Norman Snider, Kanadalı senarist.
2020 - Oliver Batali Albino, Güney Sudanlı politikacı.
2020 - Guy Arnold, Britanyalı yazar.
2020 - Russell Bannock, Kanadalı pilot.
2020 - Herbert Binkert, Alman futbolcu.
2020 - Tom Long, Avustralyalı aktör.
2020 - Lorenza Mazzetti, İtalyan yönetmen.
2020 - Walter Ormeño, Perulu futbolcu.
2021 - Tom Acker, Amerikalı beyzbolcu.
2021 - Anatoliy Butenko, Ukraynalı siyasetçi.
2021 - Sandra Hutchens, Amerikalı siyasetçi.
2021 - Franco Loi, İtalyan şair.
2021 - Laurent Mailhot, Kanadalı tarihçi.
2021 - John Muckler, Kanadalı buz hokeyi koçu.
2021 - Elias Rahbani, Lübnanlı müzisyen.
2021 - Tanya Roberts, Amerikalı oyuncu.
2021 - M. R. Schunker, Hint asker.
2021 - Gregory Sierra, Amerikalı aktör.
2021 - Martinus Veltman, Nobel ödüllü Hollandalı fizikçi.
2022 - Javier Astúa, Kosta Rikalı futbolcu.
2022 - Joan Copeland, Amerikalı oyuncu.
2022 - William M. Ellinghaus, Amerikalı iş adamı.
2022 - Irma Mico, Fransız direnişçi.
2022 - Stelios Serafidis, Yunan futbolcu.
2023 - Thirumagan Evera, Hint siyasetçi.
2023 - David Gold, İngiliz iş adamı.
2023 - Elwood Hillis, Amerikalı siyasetçi.
2023 - Pierre Joassin, Belçikalı yönetmen.
2023 - Alan Mackay-Sim, Avustralyalı teknisyen.
2023 - Rosi Mittermaier, Alman kayakçı.
2023 - Beeyar Prasad, Hint söz yazarı.
2023 - Hans Rebele, Alman futbolcu.
2023 - Fay Weldon, İngiliz yazar.
2024 - Ayla Algan, Türk tiyatro sanatçısı ve oyuncu.
2024 - Glynis Johns, Britanyalı oyuncu.
2025 - Emilio Echevarría, Meksikalı oyuncu.
2025 - Mohsen Habacha, Tunuslu futbolcu.
2025 - Elisabeth Haarr, Norveçli sanatçı.
2025 - Anjana Sultana, Bangladeşli aktris.
2025 - Claude Allègre, Fransız politikacı.
2025 - Yılmaz Urul, Türk futbolcu.
2025 - Önder Bali, Türk müzisyen.
