İran ile ABD arasında Hürmüz Boğazı üzerinden yeni bir gerilim baş gösterdi. İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, ABD’nin Hürmüz Boğazı’ndaki denizcilik düzenlemelerine doğrudan müdahalesinin ateşkesin ihlali olarak değerlendirileceğini açıkladı. Azizi’nin çıkışı, Washington yönetiminin bölgede başlatacağını duyurduğu yeni güvenlik operasyonunun ardından geldi.
Hürmüz Boğazı’nda tansiyon yükseliyor
Dünya enerji ticareti açısından kritik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı, son açıklamalarla yeniden küresel gündemin merkezine yerleşti. İranlı yetkili İbrahim Azizi, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, ABD’nin bölgedeki denizcilik düzenine müdahalesine sert tepki gösterdi.
Azizi, “Hürmüz Boğazı ve Fars Körfezi, Trump’ın yanıltıcı paylaşımlarıyla yönetilemez” diyerek Washington’ın tek taraflı adımlarına karşı olduklarını vurguladı.
“Karşılıklı suçlama senaryolarına kimse inanmaz”
İran tarafı, bölgede olası bir kriz ortamının medya ve siyasi manipülasyonla şekillendirilmeye çalışıldığını savunuyor. Azizi, “karşılıklı suçlama oyunu” olarak nitelendirdiği senaryolara uluslararası toplumun itibar etmeyeceğini ifade etti.
Bu açıklama, Tahran’ın bölgede askeri veya diplomatik baskıya karşı söylem düzeyinde sertleştiğini gösterirken, Hürmüz Boğazı’nın statüsünün İran açısından kırmızı çizgi olmayı sürdürdüğünü ortaya koydu.
ABD’den “Özgürlük Projesi” hamlesi
Gerilimin merkezindeki gelişme ise ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın (CENTCOM) duyurduğu “Özgürlük Projesi” oldu. Washington, Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yapmak isteyen ticari gemilerin güvenliğini sağlamak amacıyla bugün itibarıyla yeni bir operasyon başlatacağını açıkladı.
Plana göre yaklaşık 15 bin ABD askeri personeli, boğazda güvenli geçiş koridorlarının oluşturulmasına destek verecek.
Trump: Tarafsız ülkelere insani yardım sağlanacak
ABD Başkanı Donald Trump ise operasyonun özellikle Orta Doğu’daki krizle doğrudan bağlantısı olmayan “tarafsız” ülkelere ait gemilere destek amacı taşıdığını belirtti. Trump, ABD’nin bu gemilerin boğazdan güvenli şekilde geçmesine yardımcı olacağını ve operasyonun temel amacının insani olduğunu savundu.
Trump’ın açıklamaları, Washington’ın bölgedeki askeri varlığını güvenlik ve ticaret serbestisi çerçevesinde meşrulaştırma çabası olarak yorumlanıyor.
Küresel enerji güvenliği açısından kritik bölge
Hürmüz Boğazı, dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğalgaz taşımacılığının önemli bir bölümünün geçtiği stratejik bir su yolu olarak öne çıkıyor. Bu nedenle bölgede yaşanacak herhangi bir askeri gerilim, yalnızca İran ve ABD’yi değil, küresel enerji fiyatlarını, ticaret rotalarını ve uluslararası diplomatik dengeleri de etkileyebilir.
Yeni bir bölgesel kriz riski mi doğuyor?
İran’ın açıklamaları, ABD’nin deniz güvenliği operasyonuna karşı siyasi ve olası askeri refleks geliştirebileceğine işaret ediyor. Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’nda yaşanacak en küçük gerilimin dahi petrol piyasalarında sert dalgalanmalara ve bölgesel tansiyonun hızla artmasına yol açabileceği görüşünde.
