Güney Kore'nin başkenti Seul, bu hafta son derece sıra dışı bir dini törene ev sahipliği yaptı. Budizm'in en büyük kollarından biri olan Jogye Tarikatı tarafından düzenlenen sugye töreninde, geleneksel keşişlerin arasında 120 santimetre boyunda bir figür dikkat çekti. "Gabi" ismi verilen insansı robot, diğer din görevlileriyle aynı cübbeyi giyerek Buda'ya ve öğretilerine bağlılık yemini etti.
Çinli robotik firması Unitree Robotics tarafından geliştirilen G1 modeli robot, merhamet anlamına gelen ismiyle tapınaktaki yerini aldı. Jogye Tarikatı yöneticileri, robotların gelecekte hayatın her alanında insanlarla iş birliği yapmasının kaçınılmaz olduğunu belirterek, bu adımın modern dünya ile inanç arasında bir köprü kurmayı amaçladığını vurguladı.
Robotlar İçin Beş Özel Yemin
Tören sırasında Gabi, insanlar tarafından okunan geleneksel yeminlerin robotik versiyonlarını kabul etti. İnsansı robotun ettiği yeminler arasında en dikkat çekici olanlar şunlardı:
Hayata ve canlılara saygı duymak,
Diğer robotlara ve nesnelere karşı barışçıl davranmak,
İnsanların komutlarını dinlemek,
Aldatıcı davranışlardan ve konuşmalardan kaçınmak,
Gelecek nesiller için enerji tasarrufu yapmak.
Normalde insan keşişlerin koluna küçük bir tütsü yakılarak yapılan arınma ritüeli, Gabi için özel olarak uyarlandı. Robotun koluna tütsü yerine lotus feneri etiketi ve dua boncuklarından oluşan bir kolye takıldı.
Budizm’in Dijital Dönüşümü
Güney Kore’de Budist liderler, azalan takipçi sayıları ve değişen dünya düzeni karşısında teknolojiyi bir tehdit değil, bir fırsat olarak görmeye başladı. Jogye Tarikatı Başkanı Saygıdeğer Jinwoo, yapay zekayı Budist geleneğine entegre etme sözü vererek, "Yapay zeka çağını korkusuzca yönetmeyi ve bu başarıları huzura giden yolda kullanmayı hedefliyoruz" açıklamasında bulundu.
Robotların dini törenlerde kullanılması dünyada ilk değil; daha önce Hindistan’da ritüel gerçekleştiren robotik kollar ve Japonya’da cenaze töreni yöneten robotlar manşetlere taşınmıştı. Ancak Gabi’nin bir keşiş olarak yemin etmesi, yapay zekanın sadece bir araç değil, dini bir figür olarak da kabul edilebilirliği konusundaki tartışmaları yeniden alevlendirdi. Gabi, bu ayın sonunda düzenlenecek olan ve UNESCO mirası listesinde yer alan Yeondeunghoe (Fener Yakma Festivali) etkinliklerinde de boy gösterecek.
