Türk futbolunun en köklü rekabetlerinden biri olan Galatasaray ile Fenerbahçe eşleşmesinde 117 yılı geride bırakan süreç, birçok tarihi olaya sahne oldu. İki takım, bugün 406. kez karşı karşıya gelmeye hazırlanıyor. Trendyol Süper Lig 31. haftasında oynanacak dev mücadeleye RAMS Park ev sahipliği yapacak.
Bir asırdan fazla süren bu tarihi rekabette ilk golü atan isim Galatasaraylı Emin Bülent Serdaroğlu oldu. 17 Ocak 1909 tarihinde "Papazın Çayırı" sahasında oynanan ilk maçı 2-0 kazanan Galatasaray, rakibinden ilk 7 karşılaşma boyunca gol yemedi. Fenerbahçe ise ezeli rakibi karşısında ilk golünü ve galibiyetini 5 yıl sonra alabildi. 4 Ocak 1914 tarihinde Union Club sahasında oynanan maçı 4-2 kazanan Fenerbahçe, rakibi karşısındaki suskunluğunu bozdu. Sarı-lacivertli ekibin tarihteki ilk golünü Hasan Kamil Sporel kaydetti.
Tarihe Geçen Derbiler ve Seyirci Rekorları
Derbi tarihi boyunca seyirci sayıları açısından çarpıcı rekorlar kırıldı. İki takım arasındaki en az seyircili maç, 17 Kasım 1922'de İttihat Sahası'nda oynandı. Sağanak yağış altında hakem Fethi Tahsin Başaran'ın şemsiyeyle yönettiği mücadeleyi sadece biletsiz 14 kişi takip etti. En yüksek seyirci sayısına ise 21 Eylül 2003'te ulaşıldı; Atatürk Olimpiyat Stadı'ndaki lig maçını tam 70 bin 125 kişi izledi.
Yakın tarihin en ilginç olaylarından biri ise Şanlıurfa'da yaşandı. 7 Nisan 2024'te Şanlıurfa 11 Nisan Stadı'nda oynanan TFF Süper Kupa maçı sadece bir dakika sürdü. Fenerbahçe'nin 19 Yaş Altı Takımı ile sahaya çıktığı maçta, Mauro Icardi'nin 1. dakikada attığı golle Galatasaray 1-0 öne geçti. Bu golün hemen ardından Fenerbahçe yönetimin kararıyla sahadan çekildi ve karşılaşma Galatasaray'ın 3-0 hükmen galibiyetiyle sonuçlandı.
Rekabetin Golcüleri ve Uzun Süreli Hasret Yılları
Tarihi rekabette rakip fileleri en çok havalandıran isim Fenerbahçeli Zeki Rıza Sporel oldu. Oynadığı 42 maçta 27 gol atan Sporel'i, 24 golle yine Fenerbahçeli Alaattin Baydar takip etti. Lefter Küçükandonyadis 20, Galatasaraylı Metin Oktay ise 19 gol sevinci yaşadı. Her iki takımın da formasını giyen Tanju Çolak, 14'ü Galatasaray ve 8'i Fenerbahçe adına olmak üzere toplam 22 gole imza attı. Lig özelinde ise Metin Oktay 9, Aykut Kocaman 8 golle zirvede yer aldı. Bir maçta en fazla gol atma rekoru ise dörder golle Galatasaraylı Celal İbrahim, Cemil Gürgen, Metin Oktay ve Fenerbahçeli Zeki Rıza Sporel'e ait. En çok forma giyme rekoru ise 55 maçla Galatasaray'ın efsane kalecisi Turgay Şeren'in elinde bulunuyor.
İki ekip, tarihlerinde birbirlerine karşı uzun süreli galibiyet hasretleri de yaşadı. Fenerbahçe, 20 Kasım 1949'daki galibiyetinin ardından üst üste 11 maç kazanamadı ve bu seri 22 Şubat 1953'te sona erdi. Galatasaray ise 17 Mayıs 1942'deki galibiyetinden sonra tam 18 maç boyunca rakibini mağlup edemedi; bu seriyi ancak 1 Aralık 1946'da bozabildi. 405 maçın geride kaldığı rekabette bugüne kadar en çok görülen skor 75 kez ile 1-0, ardından 50 kez ile 2-1 oldu.
19 Farklı Stat ve Formayı Paylaşan Futbolcular
Tarihi mücadele bugüne kadar tam 19 farklı statta oynandı. Ekipler sırasıyla; İstanbul İnönü, Ali Sami Yen, Fenerbahçe, Taksim, Şeref, Ankara 19 Mayıs, Atatürk Olimpiyat, İzmir Atatürk, Ankaragücü, RAMS Park, Yeni Erzurum, Offenbach, Frankfurt, Köln, Mönchengladbach Borussia Park, Kayseri Büyükşehir Belediyesi Kadir Has, Manisa 19 Mayıs, Antalya ve Şanlıurfa 11 Nisan statlarında sahaya çıktı.
Geçmişten bugüne birçok futbolcu her iki takımın da formasını terletti. Bu isimler arasında Raşit Çetiner, Güngör Tekin, Erdoğan Arıca, Engin Verel, Mehmet Oğuz, Erhan Önal, Arif Kocabıyık, İlyas Tüfekçi, Tanju Çolak, Semih Yuvakuran, Selçuk Yula, Hasan Vezir, Benhur Babaoğlu, Elvir Boliç, Sedat Balkanlı, Saffet Sancaklı, Ahmet Yıldırım, Sergen Yalçın, Emre Aşık, Fatih Akyel, Elvir Baliç, Haim Michael Revivo, Abdullah Ercan, Mehmet Yozgatlı, Stjepan Tomas, Servet Çetin, Emre Belözoğlu, Caner Erkin, Kazım Kazım, Mehmet Topal, Burak Yılmaz, Olcan Adın, Serdar Aziz, Şener Özbayraklı, Tolga Ciğerci, Garry Rodrigues, Sinan Gümüş, Emre Mor, Michy Batshuayi ve Kerem Aktürkoğlu yer aldı.
Unutulmaz Skorlar, Yarıda Kalan Maç ve Yabancı Hakemler
Rekabetteki en farklı skorlu galibiyeti, 12 Şubat 1911'de rakibini 7-0 mağlup eden Galatasaray elde etti. Fenerbahçe'nin en farklı galibiyeti ise 6 Kasım 2002 tarihinde oynanan ve 6-0 biten maç olarak kayıtlara geçti. En gollü beraberlikler ise 5 Haziran 1983 ve 7 Şubat 2001 tarihlerinde oynanan 4-4'lük karşılaşmalar oldu.
23 Şubat 1934'te Taksim Stadı'nda oynanan maç ise çıkan olaylar nedeniyle yarıda kaldı. Karşılaşmanın 60. dakikasında Galatasaraylı Kadri Dağ ile Fenerbahçeli M. Reşat Nayir arasındaki gerilime, Fikret Arıcan ve Tevfik'in de katılmasıyla saha karıştı. Tribünlerin de dahil olduğu kavganın ardından 9 Fenerbahçeli ve 8 Galatasaraylı olmak üzere toplam 17 futbolcu ağır cezalar aldı. Bu durumdan yararlanan Beşiktaş sezonu şampiyon tamamladı. Geçmişte Çek, İngiliz, Yunan, İtalyan, Avusturyalı, Alman, İsviçreli, Rumen, Macar, Yugoslav, Belçikalı ve Bulgar yabancı hakemlerin de görev aldığı derbide, geçtiğimiz sezonun ikinci yarısında Sloven hakem Slavko Vincic düdük çaldı.
