Çin, Japonya'nın Başbakan Takaiçi Sanae'nin Tayvan hakkındaki açıklamaları nedeniyle, Tokyo'nun BM Güvenlik Konseyi'nde daimi üye olabilecek nitelikte olmadığını belirtti. Açıklama, Çin'in BM Daimi Temsilcisi Fu Cong tarafından BM Genel Kurulu'nda yapılan konuşmada dile getirildi.
'Tek Çin İlkesine Müdahale' Eleştirisi
Fu Cong, Japon Başbakan'ın sözlerinin Çin'in iç işlerine müdahale niteliği taşıdığını savunarak:
- 'Tek Çin' ilkesinin ihlal edildiğini,
- İki ülke arasındaki siyasi belgelerin ruhunun zedelendiğini,
- Açıklamaların uluslararası adalete ve savaş sonrası düzenin temellerine hakaret olduğunu
belirtti.
Daimi Temsilci Fu, Japonya'nın bu tutumunun barış ve kalkınmadan uzaklaştığının göstergesi olduğunu ifade ederek,
'Böylesi bir ülke Güvenlik Konseyi'nde daimi koltuk sahibi olmaya layık değil.' dedi.
Gerilimi Tırmandıran Açıklamalar: Takaiçi'nin Tayvan Söylemi
Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae, 7 Kasım'da parlamentoda yaptığı açıklamada, Tayvan Boğazı'na yönelik bir müdahaleyi 'ülkesinin varlığını tehdit eden bir durum' olarak değerlendireceklerini, gerekirse askeri güç kullanabileceklerini ifade etmişti.
Bu sözler:
- Çin'in Tayvan'ı kendi toprağı olarak görmesi,
- Japonya'nın ise bu konuda geleneksel olarak izlediği 'stratejik belirsizlik' politikasından sapması
nedeniyle Pekin yönetiminin sert tepkisine yol açmıştı.
Yasal Arka Plan: Ulusal Güvenlik Yasası
2015 tarihli Ulusal Güvenlik Yasası, Japonya'ya; müttefiklere yönelen ancak Japonya için de varoluşsal tehdit oluşturan durumlarda askeri güç kullanma yetkisi veriyor.
Takaiçi'nin sözleri, bu hükme dayanarak Tayvan konusunda ilk kez bir Japon Başbakanı tarafından açıkça dile getirilen askeri müdahale sinyali olarak yorumlandı.
Pekin'den Sert Tepki ve Diplomatik Baskı
Açıklamaların ardından:
- Çin, Takaiçi'den sözlerini geri almasını istedi.
- Başbakan bunu reddedince, Çin Dışişleri Bakanlığı Japonya'nın Pekin Büyükelçisi Kenji Kanasugi'yi çağırdı.
- Tokyo yönetimine protesto notası verildi.
Takaiçi ise tepkiler üzerine sözlerinin varsayımsal olduğunu söyleyerek gelecekte benzer yorumlardan kaçınacağını belirtti; ancak ifadelerini geri almayacağını açıkladı.
AA
