Üst düzey Birleşmiş Milletler (BM) yetkilileri, küresel gıda krizine karşı su ve gıda israfının önüne geçilmesi için işbirliklerine olan ihtiyaca dikkati çekti.
Sıfır Atık Hareketi'nin kurucusu ve Sıfır Atık Vakfı Onursal Başkanı Emine Erdoğan'ın himayelerinde, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Sıfır Atık Vakfı işbirliğinde İstanbul'da 'Gıda ve Su İsrafını Önlemek-Geleceği Sahiplenmek' temalı Yüksek Düzeyli Tarım Bakanları Paneli gerçekleştirildi.
Panelde farklı ülkelerden gelen tarım bakanları ve BM'nin çeşitli programlarının temsilcileri yer aldı.
'Gıda İsrafı, Su Kaybı ve Enerji Kaybı Anlamına Geliyor'
Panele katılan BM Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu (IFAD) Başkan Yardımcısı Gerardine Mukeshimana ve BM İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat) İcra Direktörü Ofisi Özel Kalem Müdürü, Bölgesel Programlar Bölümü Direktör Vekili Erfan Ali, gıda ve su israfıyla mücadele konusunda AA muhabirine değerlendirmede bulundu.
Gıdanın korunma sürecinin üretim aşamasında başladığına dikkati çeken Mukeshimana, iklim değişikliğinin mahsul kaybı üzerinde etkili olduğunu söyledi.
Mukeshimana, insanlığın ekmek sepetini büyük çoğunlukla tahılların oluşturduğuna işaret ederek, 'Tahıllar çok su tüketen bitkiler. İklim değişikliğiyle nehirler kuruyor, yağış düzenleri bozuluyor. Bunun sonucundaysa tahıl verimliliğinde önemli ölçüde azalma görüyoruz.' dedi.
Üretilen gıdanın israf olmaması gerektiğini vurgulayan Mukeshimana, 'Gelişmekte olan ülkelerde üretilen gıdanın yüzde 30'u israf ediliyor. Bu israf; su kaybı, enerji kaybı, iş gücü kaybı ve yaşam kaybı anlamına geliyor. 700 milyona yakın insan yatağa aç giriyor.' ifadelerini kullandı.
'Bu Sorunu Hiçbir Ülke Tek Başına Çözemez'
Mukeshimana, gıda israfı ve su kaybının büyüyen bir insani kriz olduğunu vurgulayarak, 'Hiçbir ülke ya da kuruluş bu sorunu tek başına çözemez, uluslararası işbirliklerine ihtiyaç vardır.' dedi.
'İklim Finansmanı Küçük Üreticilere Ulaşmalı'
Mukeshimana, IFAD'ın öncelikli olarak küçük ölçekli üreticileri desteklediğini belirtti.
Üreticilerin finansman desteğine ihtiyaç duyduğunu ifade eden Mukeshimana, 'İklim adaptasyonu finansmanının küçük çiftçilere ulaşmasını istiyoruz. Çünkü iklim değişikliği finansmanı kapsamında, küçük ölçekli çiftçilere yüzde 1'den daha az bir oran ulaşıyor. Oysa küresel gıda arzının yüzde 30'unu bu çiftçiler üretiyor.' dedi.
'Şehirlerde Üretilen Gıdanın %70'i Tüketiliyor, Üçte Biri İsraf Ediliyor'
UN-Habitat yetkilisi Erfan Ali, özellikle şehirlerdeki gıda israfının boyutuna dikkat çekerek, 'Şehirlerde küresel olarak üretilen gıdanın neredeyse yüzde 70'i tüketiliyor. Aynı zamanda, bu üretimin üçte biri israf ediliyor.' değerlendirmesinde bulundu.
Ali, 'Gıda israfından bahsettiğimizde, su israfı da özellikle kentsel alanlarda eş zamanlı olarak büyük bir sorun teşkil ediyor.' diyerek Sıfır Atık Girişimi gibi küresel işbirliklerinin önemine değindi.
Ali, hükümetlerin farklı kademelerinde ve topluluk düzeyinde işbirliklerinin önemine vurgu yaparak, 'İsraf edilen gıda ve su sorunlarını çözmek için herkesin işbirliği yapmasına ihtiyacımız var.' dedi.
'Veri, Teknoloji ve Yapay Zeka Şehirlerde İsrafı Önlemede Kritik'
Ali, şehirlerdeki gıda israfını önlemek için entegre altyapı ve temel hizmet politikalarına ihtiyaç olduğunu, bu politikaların uygulanabilmesi için verinin, yeni teknolojilerin ve yapay zekanın önem taşıdığını belirtti.
'Türkiye, COP31 İçin Güçlü Bir Ev Sahibi Olacak'
Ali, Türkiye'nin COP31 ev sahipliği teklifini tebrik ederek, 'Sıfır Atık Girişimi gibi inisiyatifler COP31 için güçlü bir temel oluşturuyor.' dedi.
Türkiye'de birçok şehirde döngüsellik, entegre katı atık yönetimi ve entegre su yönetimi alanlarında başarılı uygulamalar olduğunu vurgulayan Ali, bu deneyimlerin COP31'de önemli katkılar sunacağını ifade etti.
Ali, 'Bu başarılı küresel konferansı gerçekleştirmek için Türk ortaklarla çalışmayı dört gözle bekliyoruz.' diyerek sözlerini tamamladı.
