Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Türkiye'nin dijital dünyanın oluşturduğu riskleri erken fark eden ülkeler arasında yer aldığını belirterek, çocukların dijital platformlardaki tehlikelere karşı korunmasının artık milli bir sorumluluk haline geldiğini söyledi.
Anadolu Ajansı'nın global iletişim ortaklığında, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı himayelerinde, RTÜK ve İstanbul Aile Vakfı iş birliğiyle düzenlenen "Dijital Anafor: Ekran Bağımsızlığı Zirvesi"nde konuşan Göktaş, dijital çağın aile, çocuk ve toplum üzerindeki etkilerine dikkat çekti.
Dijital Dünyanın Faydaları Kadar Riskleri de Var
Teknolojinin bilgiye erişimi kolaylaştırdığını, iletişim imkanlarını geliştirdiğini ve öğrenme süreçlerine katkı sunduğunu belirten Göktaş, dijital dünyanın aynı zamanda çocukları zararlı içeriklere, bağımlılıklara ve siber zorbalığa karşı savunmasız bıraktığını ifade etti.
Yapay zekanın sunduğu yeni fırsatların yanında yeni tehditleri de beraberinde getirdiğini vurgulayan Göktaş, algoritmaların çocukların düşünce dünyasını etkileyebildiğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:
"Artık şu soruyu daha açık ve net şekilde sormak zorundayız. Çocuklarımız mı dijital dünyayı kullanıyor, yoksa onların dikkatini, zamanını ve duygularını dijital dünya mı yönetiyor?"
Ekran Bağımlılığı Davranışları Şekillendiriyor
Sosyal medya ve dijital platformların kullanıcıları sonsuz kaydırma döngüsüne sürüklediğini belirten Göktaş, bu durumun artık basit bir kullanım alışkanlığı olmaktan çıkarak davranışları yönlendiren güçlü bir dijital mimariye dönüştüğünü söyledi.
Ailelerin ve çocukların aşırı bilgi yüküne maruz kaldığını dile getiren Göktaş, ekran bağımsızlığının teknolojiye karşı çıkmak değil, teknolojiyi kontrollü kullanabilmek anlamına geldiğini vurguladı.
"Çocuklarımızı Algoritmaların İnsafına Bırakamayız"
Dijital platformlarda çocukların karşısına çıkan içeriklerin artık algoritmalar tarafından seçildiğini ifade eden Bakan Göktaş, bu sistemlerin kullanıcı davranışlarını analiz ederek dikkat sürelerini yönlendirdiğini söyledi.
Göktaş, şu ifadeleri kullandı:
"Evlatlarımızı sadece zararlı içerikten değil, o içerikleri önlerine taşıyan mekanizmalardan da korumak zorundayız. Çocuklarımızı algoritmaların insafına bırakamayız."
Türkiye'nin dijital risklere karşı erken adım atan ülkelerden biri olduğunu belirten Göktaş, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın bu konuyu her fırsatta gündeme taşıdığını ifade etti.
Ailenin Korunması ve Güçlendirilmesi Vizyon Belgesi ve Eylem Planı kapsamında dijitalleşmenin temel başlıklardan biri olduğunu söyleyen Göktaş, aile bireylerinin dijital araçları bilinçli kullanabilmesi için kapsamlı çalışmalar yürüttüklerini kaydetti.
Çocukları Koruyan Sosyal Medya Düzenlemesi
2025 Aile Yılı kapsamında dijital bağımlılıkla mücadele çalışmalarını hızlandırdıklarını belirten Göktaş, sosyal medya düzenlemesinin bu alandaki en önemli adımlardan biri olduğunu söyledi.
15 yaş altındaki çocukların korunmasına yönelik düzenlemelerin yürürlüğe alındığını hatırlatan Göktaş, 15-18 yaş aralığı için ise yaşa uygun ve güvenli dijital alanlar oluşturulmasını hedeflediklerini ifade etti.
Konuşmasında "dijital yetimler" kavramına da dikkat çeken Bakan Göktaş, bu kavramın fiziksel olarak ailesinin yanında olsa da duygusal olarak yalnızlaşan ve ekran başında büyüyen çocukları tanımladığını söyledi.
Dijital dünyanın oluşturduğu sorunların yalnızca bir kurumun çabasıyla çözülemeyeceğini vurgulayan Göktaş, hukuk, eğitim, medya, teknoloji ve sivil toplumun ortak hareket etmesi gerektiğini belirtti.
"Hiçbir Yapay Zeka Ailenin Yerini Tutamaz"
Aile bağlarının önemine dikkat çeken Göktaş, konuşmasını şu sözlerle tamamladı:
"Hiçbir algoritma bir annenin şefkatinin, bir babanın rehberliğinin yerini tutamaz. Hiçbir ekran, çocuğun göz göze kurduğu ilişkinin sıcaklığını veremez. Hiçbir yapay zeka, bir çocuğun kalbine dokunan gerçek bir ilginin alternatifi olamaz."
Dijital Anafor: Ekran Bağımsızlığı Zirvesi'nin sonunda yayımlanacak sonuç bildirgesinin, aileyi ve çocukları dijital çağın risklerine karşı korumaya yönelik önemli bir yol haritası oluşturması bekleniyor.
