Uluslararası piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı, küresel enerji arzına yönelik artan endişelerle birlikte yükseliş trendine girdi. Dünü 74,16 dolar seviyesinden kapatan Brent petrol, bugün saat 09.20 itibarıyla yüzde 3,29 oranında bir artış göstererek 76,60 dolara ulaştı. Aynı saatlerde Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili ise 72,65 dolardan işlem görmeye başladı. Fiyatlarda yaşanan bu yukarı yönlü ivmelenmenin temelinde, Orta Doğu'da tırmanan askeri hareketlilik ve kilit deniz geçiş güzergahlarındaki güvenlik sorunları yatıyor.
ABD'nin Askeri Müdahalesi ve Petrol Lisansının İptali
Piyasalardaki dalgalanmanın en önemli nedenlerinden biri olarak, Amerika Birleşik Devletleri'nin İran'a yönelik yeni askeri operasyonları öne çıkıyor. Yapılan açıklamalara göre ABD güçleri, İran sınırları içinde 80'den fazla stratejik noktaya hava saldırısı düzenledi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) tarafından paylaşılan bilgilere göre, söz konusu operasyonlarda İran Devrim Muhafızları Ordusu'na ait deniz unsurları, hava savunma sistemleri, kıyı gözetleme istasyonları ve gemisavar füze altyapıları hedef alındı.
Eş zamanlı olarak ABD Hazine Bakanlığı'nın, İran menşeli ham petrol ile petrokimya ürünlerinin uluslararası piyasalarda satışına olanak tanıyan geçici lisansı iptal etmesi, küresel arz görünümünün daralabileceği yönündeki beklentileri kuvvetlendirdi. İran yönetimi ise bu adımları sert bir şekilde eleştirerek karşılık verileceğini duyurdu.
Hürmüz Boğazı'nda Ticari Gemilere Yönelik Riskler
Enerji piyasalarındaki tansiyonu artıran bir diğer gelişme ise dünyanın en önemli enerji koridorlarından biri olan Hürmüz Boğazı'nda yaşanan güvenlik sorunları oldu. Bölgede üç ticari tankerin hedef alındığına dair gelişmeler, küresel tedarik zincirinde yaşanabilecek olası aksamalara dair endişeleri artırdı. Katar bayraklı sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tankeri Al Rekayyat'ın insansız hava aracıyla hedef alındığı belirtilirken, Umman açıklarında seyreden Suudi Arabistan bayraklı bir ham petrol tankerinin de hasar gördüğü bildirildi.
Tahran yönetimi, bölgedeki deniz yönetimine dış müdahalelere izin verilmeyeceğini vurguladı. Dünya genelinde deniz yoluyla taşınan ham petrolün yaklaşık beşte birinin Hürmüz Boğazı'ndan geçiyor olması, durumun ciddiyetini ortaya koyuyor. Boğazda yaşanacak uzun süreli bir aksamanın, petrol ve LNG arzında küresel çapta daralmalara yol açabileceği değerlendiriliyor.
Küresel Piyasalar ve Teknik Beklentiler
Jeopolitik risklerin tırmanmasıyla birlikte uzmanlar, enerji fiyatlarındaki yükselişin küresel enflasyon görünümünü ve buna bağlı olarak merkez bankalarının para politikası kararlarını doğrudan etkileyebileceğine dikkat çekiyor. Bölgede çatışmaların yayılması veya Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin sekteye uğraması halinde, petrol fiyatlarındaki yukarı yönlü seyrin devam etmesi bekleniyor.
Buna karşın, diplomatik kanalların yeniden işlerlik kazanması ve sevkiyatların güvenli bir şekilde sürmesi durumunda jeopolitik risk priminin düşebileceği öngörülüyor. Piyasa analistleri, Brent petrol için teknik açıdan 75,92 dolar seviyesinin önemli bir destek, 77,08 dolar seviyesinin ise kritik bir direnç bölgesi olarak takip edileceğini ifade ediyor.
