Anlaşma; tarife indirimleri, tarife dışı engellerin kaldırılması, yatırımlar ve kilit sektörlerde alımları kapsıyor.
ABD Ticaret Temsilciliği (ABD Ticaret Temsilciliği / USTR) tarafından yapılan açıklamada, söz konusu anlaşmanın ABD ile Tayvan arasındaki ekonomik ve ticari ilişkileri güçlendireceği, iki taraf için de karşılıklı fayda sağlayacağı vurgulandı. Açıklamada, anlaşmanın özellikle ABD imalat sektörünün büyümesini destekleyecek bir çerçeve sunduğu belirtildi.
Tarife engellerinin yüzde 99'u kaldırılıyor veya azaltılıyor
Anlaşma kapsamında Tayvan, ABD'nin sanayi ve tarım ürünleri ihracatına yönelik tarife engellerinin yüzde 99'unu kaldıracak veya azaltacak. Böylece ABD ürünleri Tayvan pazarında daha avantajlı koşullarla yer bulacak.
ABD sanayi ürünlerine tercihli pazar erişimi
Anlaşmayla birlikte ABD'nin sanayi ihracatına tercihli pazar erişimi sağlanacak ürünler arasında şunlar yer alıyor:
- Otomobil ve otomobil parçaları
- Kimyasallar
- Deniz ürünleri
- Makine ve ekipmanlar
- Sağlık ve tıbbi ürünler
- Elektrikli ürünler
- Metaller ve mineraller
Bu adımın, ABD'nin sanayi üretimini ve ihracat kapasitesini doğrudan desteklemesi bekleniyor.
Tarım ürünlerinde kapsamlı açılım
Anlaşma, ABD tarım ürünleri açısından da önemli kazanımlar içeriyor. Tayvan pazarı, başta şu ürünler olmak üzere ABD tarım ihracatına açılacak:
- Bahçe ürünleri
- Buğday
- Sığır eti ve ürünleri
- Süt ürünleri
- Domuz eti ve ürünleri
- Kuzu ve koyun eti
- Sert kabuklu yemişler
- Köpek ve kedi maması
- Ketçap ve yer fıstığı
Tayvan tarafı, ABD'nin ihracatını zorlaştıran tarife dışı engellerin de çözümünü üstlenecek. Bu kapsamda; motorlu taşıtlar, tıbbi cihazlar, ilaçlar, sığır ve domuz eti, kümes hayvanları ile işlenmiş patates ürünleri gibi alanlarda düzenlemeler yapılacak.
Fikri mülkiyet, işçi hakları ve çevre vurgusu
Anlaşmada yalnızca ticaret değil, fikri mülkiyetin korunması, işçi haklarının iyileştirilmesi ve çevre standartlarının güçlendirilmesi gibi başlıklara da yer verildi. Taraflar, bu hükümlerle birlikte tedarik zincirinin dayanıklılığını artırmayı hedefliyor.
Yatırımlar ve stratejik sektörlerde işbirliği
Karşılıklı yatırımların teşvik edileceği anlaşma kapsamında Tayvanlı firmalar, ABD'de başta:
- Yarı iletkenler
- Yapay zeka uygulamaları
- Elektronik imalat hizmetleri
- Enerji sektörü
olmak üzere stratejik alanlara yatırım yapacak.
Milyarlarca dolarlık alım taahhüdü
Anlaşmaya göre Tayvan, 2025–2029 döneminde ABD'den:
- 44,4 milyar dolar: sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ve ham petrol
- 15,2 milyar dolar: sivil uçak ve motorlar
- 25,2 milyar dolar: enerji ekipmanları, enerji şebekeleri, jeneratörler, depolama tesisleri, deniz ekipmanları, çelik üretim ekipmanları ve diğer stratejik ürünler
olmak üzere toplamda 80 milyar doları aşan alımlar gerçekleştirecek.
ABD, Tayvan menşeli ürünlere yüzde 15 tarife uygulayacak
Anlaşma çerçevesinde, Tayvan'ın karşılıklı ve daha güçlü bir ticaret ilişkisi için atacağı adımlar doğrultusunda ABD, Tayvan menşeli mallara yüzde 15 oranında tarife uygulayacak. Bununla birlikte, bazı ürünler karşılıklı tarifelerden muaf tutulacak.
